Pytania i odpowiedzi

Rozdzial III

Urlopy proporcjonalne i uzupelniajace

Po zasilku dla bezrobotnych pracownik podejmuje podczas roku prace na czas nieokreslony. Czy nalezy mu sie urlop proporcjonalny czy tez za caly rok?

W takim wypadku pracownikowi nalezy sie urlop proporcjonalny do czasu zatrudnienia w danym roku. Okres pobierania zasilku dla bezrobotnych wlicza sie do stazu pracy wymaganego do nabycia lub zachowania uprawnien pracowniczych. Pracownik nie nabywa jednak wowczas prawa do urlopu wypoczynkowego. Okres ten bedzie natomiast zaliczony do stazu pracy majacego znaczenie dla ustalenia wymiaru urlopu wypoczynkowego.

Podstawa prawna: art. 1552 1 k.p., art. 30 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdzialaniu bezrobociu

W sierpniu uzyskam urlop uzupelniajacy w wymiarze 6 dni z tytulu ukonczenia szkoly wyzszej. W marcu wykorzystalam juz 16 dni urlopu. Czy nalezy mi sie urlop proporcjonalny, czy tez cale 6 dni?

Pracownikowi, ktory w trakcie trwania stosunku pracy nabywa prawo do urlopu w wyzszym wymiarze, przysluguje urlop uzupelniajacy. Jezeli stosunek pracy nie ulega rozwiazaniu, nie stosuje sie zasady proporcjonalnosci. Udziela sie pracownikowi urlopu uzupelniajacego. Poniewaz w omawianej sytuacji pracownica wykorzystala juz 16 dni, z przyslugujacego jej wczesniej wymiaru 20 dni pozostalo 4 dni plus 6 dni urlopu uzupelniajacego.

Podstawa prawna: art. 158 k.p.

Jeden z pracownikow od kwietnia 2002 r. nabyl prawo do 6 dni urlopu uzupelniajacego (z 20- do 26-dniowego wymiaru). Czy mam mu udzielic urlopu proporcjonalnie czy cale 6 dni?

Jezeli pracownik ma umowe na czas nieokreslony i nabywa prawo do urlopu uzupelniajacego, to pracodawca udziela mu tego urlopu w calosci (tutaj 6 dni). Jezeli jednak w tym roku kalendarzowym stosunek pracy ustalby np. w sierpniu, to pracodawca obliczy pracownikowi ekwiwalent za urlop za 2002 r. osobno za okres przed nabyciem prawa do urlopu uzupelniajacego i po tym okresie. Za styczen, luty, marzec wymiar urlopu bedzie wynosil: 3/12 z 20 dni, tj. 5 dni, a od kwietnia do sierpnia: 5/12 z 26 dni, tj. 11 dni. Pracodawca bedzie wiec mial obowiazek wyplacic ekwiwalent za 16 dni urlopu.

Podstawa prawna: art. 158 k.p., 3 rozporzadzenia urlopowego

Pracownik z 20-letnim stazem mial kilkuletnia przerwe w pracy. Nastepnie 15 maja 2001 r. nawiazal stosunek pracy na czas nieokreslony. Czy przysluguje mu urlop proporcjonalny za 8 miesiecy 2001 r. (czyli 18 dni)?

Pracownik nabyl prawo do urlopu juz w pierwszym dniu zatrudnienia. Ze wzgledu na staz pracy przysluguje mu 26 dni urlopu wypoczynkowego. Do okresu pracy, od ktorego zalezy wymiar urlopu, wlicza sie bowiem wszystkie poprzednie okresy zatrudnienia bez wzgledu na dlugosc przerw w zatrudnieniu oraz przyczyny ustania stosunku pracy. Poniewaz jednak nawiazal umowe na czas nieokreslony w trakcie roku kalendarzowego, wymiar jego urlopu musial byc proporcjonalny do okresu, jaki pozostal do konca tego roku. Kazdy niepelny miesiac tego okresu nalezalo zaokraglic. Poniewaz pracownikowi pozostalo do konca 2001 r. 8 miesiecy, za 2001 r. przyslugiwal mu urlop wypoczynkowy w wymiarze 18 dni (8/12 x 26 dni). Kazdy niepelny dzien urlopu nalezy bowiem zaokraglac w gore. 1 stycznia 2002 r. pracownik nabyl prawo do urlopu w pelnym wymiarze.

Podstawa prawna: art. 1541, 1551 1 pkt 2 lit. a) i art. 1553 k.p., 1 ust. 2 rozporzadzenia urlopowego

Rozdzial IV

Urlop wypoczynkowy a inne urlopy

Jaki wplyw na wymiar urlopu wypoczynkowego ma przebywanie na urlopie bezplatnym?

Urlop bezplatny moze byc udzielony na wniosek pracownika lub z inicjatywy pracodawcy. W wypadku pierwszego to pracodawca decyduje, czy go udzielic, czy tez nie. Jesli sie zgodzi, pracownik zostaje zwolniony z obowiazku wykonywania pracy, a pracodawca z obowiazku wyplacania wynagrodzenia. Podczas urlopu bezplatnego stosunek pracy trwa, jedynie obowiazki pracodawcy i uprawnienia pracownika sa zawieszone.

Urlopu tego nie wlicza sie jednak do okresu, od ktorego zaleza uprawnienia pracownicze. Przebywajacego na bezplatnym urlopie traktuje sie tak, jakby w tym czasie nie pracowal, tyle ze po uplywie urlopu ma mozliwosc powrotu na swoje stanowisko. Urlop bezplatny udzielony na wniosek pracownika trwajacy nie dluzej niz miesiac nie ma wplywu na wymiar urlopu wypoczynkowego naleznego w danym roku. Wplyw taki ma urlop bezplatny trwajacy co najmniej miesiac. Jezeli pracownik skorzystal z niego, zanim jeszcze nabyl prawo do kolejnego urlopu wypoczynkowego (tj. mial jedynie prawo do pierwszego urlopu w zyciu zawodowym lub urlopu przyslugujacego z uplywem roku pracy), po powrocie nabedzie prawo do urlopu wypoczynkowego proporcjonalnie do okresu swiadczenia pracy pozostalego do konca roku. Jezeli jednak skorzystal z urlopu bezplatnego po nabyciu prawa do kolejnego urlopu wypoczynkowego, wymiar urlopu wypoczynkowego nalezy zredukowac o okres, jaki przebywal na bezplatnym. Oczywiscie pod warunkiem, ze wroci do pracy.

Inaczej jest, gdy urlop bezplatny zostanie udzielony z inicjatywy pracodawcy. Ten moze to zrobic tylko za zgoda pracownika, ktory chce pracowac w tym czasie u kogos innego. Dlugosc udzielonego w ten sposob urlopu bezplatnego musi ustalac porozumienie miedzy pracodawcami. Jego okres wlicza sie do stazu warunkujacego wymiar urlopu wypoczynkowego.

Podstawa prawna: art. 174 i 1741 2 k.p., wyrok Sadu Apelacyjnego w Warszawie (III AUa 888/96, Apel.-W-wa z 1997 r. nr 2, poz. 9)

W 2000 r. wykorzystalam po urlopie macierzynskim zalegly urlop wypoczynkowy. W lutym 2001 r. poszlam na urlop wychowawczy. Pracodawca jednak zmusil mnie wczesniej do wykorzystania urlopu wypoczynkowego za 2001 r., proporcjonalnie do okresu zatrudnienia, czyli stycznia i polowy lutego. Czy mial do tego prawo?

Pracodawca postapil niezgodnie z prawem. Zasada proporcjonalnosci nie ma tutaj zastosowania. Urlopu proporcjonalnego udziela sie, kiedy podczas roku stosunek pracy ulega rozwiazaniu. Jesli w 2001 r. pracownica w styczniu i lutym byla na urlopie wypoczynkowym, a w lutym poszla na wychowawczy, za dany rok nalezy sie urlop w pelnym wymiarze. W opisanej sytuacji nie bylo wiec podstaw do obnizenia wymiaru urlopu, nie doszlo bowiem do ustania stosunku pracy. Po powrocie z urlopu wychowawczego pracownica powinna wiec wystapic do pracodawcy o udzielenie jej pozostalej czesci naleznego urlopu.

Inaczej byloby, gdyby pracownica w lutym wrocila do pracy po urlopie wychowawczym. Wtedy urlop wypoczynkowy za ten rok nalezalby sie proporcjonalnie od marca do konca roku, czyli 22 dni (10/12 z 26 dni).

Podstawa prawna: art. 1552 1 i art. 1551 1 pkt 1 k.p.

Jak ustalic wymiar urlopu wypoczynkowego za 2002 r. kobiecie, ktora bezposrednio po urlopie macierzynskim przechodzi na wychowawczy?

Jezeli pracownica przebywa na urlopie macierzynskim np. od stycznia do marca, a w kwietniu bierze urlop wychowawczy, za dany rok nalezy jej dac urlop w pelnym wymiarze (czyli 18, 20 lub 26 dni). Nie stosuje sie tu zasady proporcjonalnosci, poniewaz stosunek pracy nie ulega rozwiazaniu.

Podstawa prawna: art. 154 k.p.

Podczas roku kobieta powraca do pracy po urlopie wychowawczym. Jak wyglada jej urlop wypoczynkowy za ten rok?

Pracownicy przysluguje urlop wypoczynkowy proporcjonalny do okresu zatrudnienia w tym roku. Przykladowo: jezeli wrocila z urlopu 1 maja 2002 r., to nalezy sie jej urlop proporcjonalny do konca tego roku.

Podstawa prawna: art. 1552 1 k.p.

Jaki wplyw ma urlop macierzynski na urlop wypoczynkowy?

Jesli pracownica wystapi z wnioskiem o udzielenie urlopu wypoczynkowego bezposrednio po macierzynskim, pracodawca musi go udzielic we wskazanym terminie, niezaleznie od sytuacji organizacyjnej w firmie oraz od tego, czy termin byl ustalony wczesniej w planie urlopow. Jesli pracownica nie wystapi jednoczesnie z wnioskiem o podzielenie urlopu, pracodawca musi go udzielic w pelnym wymiarze, bez wzgledu na to, czy zatrudniona zamierza nastepnie korzystac z urlopu wychowawczego, czy tez nie. Pracownica musi otrzymac pelny urlop wypoczynkowy, nawet jezeli w danym roku kalendarzowym nie przepracowala ani jednego dnia. Pracodawca nie moze przesunac terminu takiego urlopu z powodu swoich szczegolnych potrzeb. Rowniez fakt, ze pracownica zamierza korzystac z urlopu wychowawczego, nie wplywa na jej prawo do urlopu wypoczynkowego.

Jestem wlascicielem nieduzej firmy. Nie mam doswiadczenia w sprawach pracowniczych. 1 wrzesnia zeszlego roku zatrudnilem pracownice po szkole policealnej. Dziewczyna 2 stycznia urodzila dziecko i obecnie jest na urlopie macierzynskim do 2 lipca. Czy za okres przebywania na urlopie macierzynskim nalezy sie urlop wypoczynkowy?

Tak, za okres przybywania na urlopie macierzynskim urlop wypoczynkowy przysluguje. Co wiecej, na wniosek pracownicy pracodawca musi go udzielic bezposrednio po urlopie macierzynskim.

Pracownica zaszla w ciaze podczas urlopu wychowawczego. Czy przysluguje jej urlop macierzynski? Jezeli tak, czy nalezy sie jej urlop wypoczynkowy?

Urodzenie dziecka podczas urlopu wychowawczego nie przerywa tego urlopu. Takiej pracownicy przysluguje zasilek macierzynski, a nie urlop macierzynski. Sytuacja bylaby inna, gdyby przebywajac na urlopie wychowawczym do konca maja 2002 r., 20 maja 2002 r. urodzila drugie dziecko. W takiej sytuacji do konca maja 2002 r. przyslugiwalby jej zasilek macierzynski, a od 1 czerwca 2002 r. urlop macierzynski. Po powrocie z urlopu macierzynskiego pracownicy bedzie sie nalezal urlop wypoczynkowy za 2002 r. proporcjonalnie do okresu pracy w tym roku, tzn. za okres od 1 czerwca do 31 grudnia 2002 r. (7/12 z 26 dni, tj. 16 dni).

Gdyby natomiast pracownica po zasilku macierzynskim nadal przebywala na urlopie wychowawczym i powrocila do pracy w listopadzie 2002 r., to za 2002 r. nalezy sie jej urlop proporcjonalny za miesiac - listopad (1/12 z 26 dni, tj. 3 dni).

Podstawa prawna: art. 1552 1 k.p., 9 rozporzadzenia urlopowego

| ISO-Latin2 |   
| Rzeczpospolita | Archiwum | Serwis Ekonomiczny | Serwis Prawny | Cennik | Regulamin | Serwis WAP | Prenumerata
| Reklama | English/Deutsch | O nas | Praca i staze | Zglaszanie uwag | Kontakt |
© Copyright by Presspublica Sp. z o.o.