![]() |
|
Rozdzial I
Zasilki rodzinneZasilki rodzinne i wychowawcze sa przeznaczone dla rodzin o niskich dochodach. Ich przyznanie zalezy m.in. od dochodow rodziny uzyskanych w roku kalendarzowym poprzedzajacym okres zasilkowy. Okres ten wynosi 12 miesiecy i trwa od 1 czerwca danego roku do 31 maja roku nastepnego. Nowela z 9 kwietnia 2003 r. (Dz. U. nr 83 poz. 759) do 31 grudnia 2003 r. wydluzyla jednak okres zasilkowy, ktory rozpoczal sie 1 czerwca 2002 r. Uprawnienie do zasilkow ustala sie ponownie podczas okresu zasilkowego w nastepujacych sytuacjach:
Zasilki rodzinne naleza sie obywatelom polskim zamieszkalym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz cudzoziemcom, posiadajacym karte stalego pobytu lub status uchodzcy. Zainteresowany moze ubiegac sie o zasilek rodzinny na dziecko i malzonka. Kiedy na dziecko Zasilek rodzinny przysluguje na dziecko:
Za dzieci, na ktore ten zasilek przysluguje, uwaza sie dzieci:
Do szkol, do ktorych uczeszczanie uprawnia do zasilku rodzinnego, zalicza sie: szkole podstawowa, gimnazjum, liceum, wyzsza, seminaria duchowne wszystkich stopni, w ktorych nauka odbywa sie w systemie stacjonarnym, wieczorowym, zaocznym, korespondencyjnym lub w charakterze wolnego sluchacza. Zasilek rodzinny na uczace sie dziecko wyplaca sie przez caly rok szkolny, w tym rowniez przez okres ferii zimowych i letnich, jezeli rok szkolny trwa dwa semestry. W tym roku szkolnym, w ktorym dziecko konczy szkole, zasilek rodzinny nalezy sie przez okres ferii przypadajacych po ukonczeniu przez nie nauki, a jezeli dziecko po ukonczeniu szkoly w tym samym roku szkolnym zostanie przyjete do szkoly wyzszej - takze za wrzesien. Zasilek rodzinny przysluguje na dziecko uczace sie lub studiujace takze przez okres przerwy w nauce spowodowanej choroba, jesli spelnia ono kryterium wieku uprawniajace do przyznania na nie zasilku. Zasilek rodzinny nie przysluguje na dziecko:
Na malzonka Zainteresowany dostanie zasilek rodzinny na malzonka, ktory spelnia choc jeden z nastepujacych wymogow:
Za malzonka uwaza sie osobe, z ktora uprawniony pozostaje w formalnym zwiazku malzenskim. Zasilek rodzinny nie przysluguje na malzonka:
Ubiegajacy sie o zasilek rodzinny na malzonka jest zobowiazany przedstawic odpowiednie dowody, poswiadczajace fakt osiagania przez niego dochodow i ich wysokosc. Przyklad: Pracownik pobiera zasilek rodzinny na zone, wychowujaca dziecko uprawnione do zasilku pielegnacyjnego. Od wrzesnia 2002 r. zona podjela prace na pol etatu. Z tytulu zatrudnienia otrzymuje wynagrodzenie miesieczne w kwocie 850 zl brutto, zatem wyzszej od najnizszego swiadczenia rentowego w systemie pracowniczym (425,09 zl). Na okolicznosc otrzymywania tych dochodow zlozyla odpowiednie oswiadczenie. W zwiazku z tym pracownikowi od wrzesnia 2002 r. nie przysluguje zasilek rodzinny na malzonke. Przyklad: Pracownik otrzymuje zasilek rodzinny na zone, wychowujaca dziecko uprawnione do zasilku pielegnacyjnego. Od 1 lutego 2003 r. zona prowadzi pozarolnicza dzialalnosc, opodatkowana zryczaltowanym podatkiem dochodowym. Z tytulu tej dzialalnosci podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Za dochod z tej dzialalnosci przyjmuje sie dochod zadeklarowany do podstawy wymiaru skladek na ubezpieczenia spoleczne. Zona zadeklarowala minimalna podstawe wymiaru tych skladek, czyli 1257,49 zl. To kwota wyzsza od najnizszego swiadczenia rentowego. Zatem od marca 2003 r. pracownik nie dostaje juz na nia zasilku rodzinnego. Na czlonkow rodziny poza granicami kraju Zasilek rodzinny nie przysluguje na dzieci i malzonka zamieszkujacych poza terytorium Polski lub przebywajacych poza krajem dluzej niz trzy miesiace. Ograniczenie to w ogole nie dotyczy:
W jakiej wysokosci Od 1 czerwca 2002 r. do 31 grudnia 2003 r. zasilek rodzinny nie podlega waloryzacji i wynosi miesiecznie:
W liczbie dzieci uwzglednia sie tylko te, na ktore przysluguje zasilek rodzinny. (patrz: tabela obok) Przyklad: W czerwcu 2002 r. pracownik wystapil z wnioskiem o ustalenie uprawnien do zasilku rodzinnego na troje dzieci. Platnik obliczyl przecietny dochod w piecioosobowej rodzinie w 2001 r. i przyznal prawo do zasilku na troje dzieci w lacznej kwocie 137,60 zl (42,50 zl + 42,50 zl + 52,60 zl). W pazdzierniku 2002 r. najstarsze dziecko ukonczylo 20 lat. Nie byl to ani przedostatni, ani ostatni rok nauki. W zwiazku z tym poczawszy od listopada 2002 r. zasilek rodzinny na to dziecko nie przysluguje. Od tego wiec miesiaca pracownik otrzymuje zasilek rodzinny na dwoje dzieci w lacznej kwocie 85 zl (42,50 + 42,50). Osobie samotnie wychowujacej dziecko uprawnionej do zasilku pielegnacyjnego zasilek rodzinny na to dziecko przysluguje w podwojnej wysokosci. Za takiego uprawnionego uwaza sie osobe stanu wolnego: panne, kawalera, rozwiedziona, rozwiedzionego, wdowe lub wdowca oraz malzonkow pozostajacych w separacji. Osobe rozwiedziona lub pozostajaca w separacji uwaza sie za samotnie wychowujaca dziecko od tego miesiaca, w ktorym uprawomocnil sie wyrok sadu orzekajacy rozwod lub separacje. Przyklad: Pracownicy pozostajacej od czerwca 2002 r. w separacji z mezem przyznano prawo do zasilku rodzinnego na czworo dzieci. Czwartemu, najmlodszemu synowi przysluguje zasilek pielegnacyjny, w zwiazku z czym pracownica pobiera na niego podwojny zasilek rodzinny, tj. 131,40 zl miesiecznie (65,70 zl x 2). Lacznie co miesiac dostaje ona 269 zl zasilku rodzinnego na dzieci (42,50 zl + 42,50 zl + 52,60 zl + 131,40 zl). W pazdzierniku 2002 r. najstarsze dziecko ukonczylo 16 lat i postanowilo, ze nie bedzie sie dalej uczyc. Wobec tego od listopada 2002 r. pracownicy nie przysluguje juz zasilek rodzinny na to dziecko. Od tej pory nalezy sie jej zatem 190,20 zl zasilku rodzinnego {42,50 zl + 42,50 zl + (52,60 zl x 2)}. Ustalanie dochodu rodziny Prawo do zasilkow rodzinnych zalezy od przecietnego miesiecznego dochodu przypadajacego na osobe w rodzinie, ustalonego z roku kalendarzowego poprzedzajacego okres zasilkowy. Jezeli wniosek o zasilek zainteresowany zglosi podczas okresu zasilkowego, to prawo do zasilku ustala sie na podstawie dochodu rodziny z roku kalendarzowego poprzedzajacego okres zasilkowy, na okres krotszy, tj. od miesiaca powstania tego prawa do konca okresu zasilkowego. Prawo do zasilku rodzinnego powstaje za okres nie dluzszy niz jeden miesiac wstecz od miesiaca, w ktorym zgloszono wniosek. Przecietny miesieczny dochod przypadajacy na jedna osobe w rodzinie ustala sie, dzielac laczna kwote przecietnego miesiecznego dochodu rodziny przez liczbe jej czlonkow. W liczbie tej uwzglednia sie uprawnionego oraz malzonka i dzieci pozostajace z nim we wspolnym gospodarstwie domowym. Dzieci pozostajace z uprawnionym we wspolnym gospodarstwie domowym wlicza sie bez wzgledu na to, czy przysluguje na nie zasilek rodzinny. W limicie tym nie uwzglednia sie innych poza wskazanymi czlonkow rodziny, nawet gdy pozostaja z uprawnionym we wspolnym gospodarstwie domowym (np. dziadkow lub innych krewnych mieszkajacych wspolnie z rodzina). Tych pomija sie rowniez w liczbie czlonkow rodziny przy ustalaniu przecietnego miesiecznego dochodu przypadajacego na osobe w rodzinie. W niektorych sytuacjach malzonka nie uwaza sie za pozostajacego we wspolnym gospodarstwie domowym. Wskutek tego jego dochodow nie ujmuje sie w dochodzie rodziny, a jego osoby - w liczbie jej czlonkow. Dotyczy to malzonkow, ktorzy:
Z kolei w innych okolicznosciach uznaje sie, ze malzonek lub dzieci pozostaja we wspolnym gospodarstwie domowym z uprawnionym, mimo ze wspolnie nie przebywaja. Chodzi tu o:
Co wliczac, czego nie wliczac W dochodzie rodziny uwzglednia sie dochody podlegajace opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osob fizycznych, a takze niektore niepodlegajace opodatkowaniu tym podatkiem. Za podlegajacy opodatkowaniu uwaza sie dochod w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osob fizycznych. Jest to wiec przychod - pomniejszony o podatek dochodowy od osob fizycznych, skladki na ubezpieczenia: emerytalne, rentowe i chorobowe finansowane przez ubezpieczonego oraz o alimenty swiadczone przez czlonka rodziny na rzecz innych osob - podzielony przez liczbe osob w rodzinie. Zasilek rodzinny nie przysluguje, jezeli rodzina osiaga dochody z gospodarstwa rolnego, a na jedna osobe przypada wiecej niz 2 ha przeliczeniowe. Z dochodu wylacza sie kwote swiadczonych przez uprawnionego lub czlonkow rodziny alimentow, ustalonych prawomocnym wyrokiem sadu lub ugoda sadowa. Do dochodu rodziny wlicza sie rowniez wymienione w art. 3 ust. 2 pkt 2 - 16 ustawy zasilkowej dochody, ktore nie podlegaja opodatkowaniu. Sa to:
Do dochodu rodziny wlicza sie takze dochody osiagniete przez uprawnionego lub czlonkow jego rodziny z tytulu dzialalnosci pozarolniczej. Jezeli sa one opodatkowane na zasadach ogolnych, przyjmuje sie je w kwocie podanej w zaswiadczeniu wystawionym przez urzad skarbowy. Gdy zas chodzi o pozarolnicza dzialalnosc opodatkowana podatkiem ryczaltowym, dochod z niej uwzglednia sie w wysokosci zadeklarowanej podstawy wymiaru skladek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, jesli czlonek rodziny podlega z tytulu tej dzialalnosci ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Jezeli nie podlega, dochodem z tej dzialalnosci jest kwota najnizszej podstawy wymiaru skladek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Do dochodu rodziny, od ktorego zalezy prawo do zasilku rodzinnego, wlicza sie rowniez alimenty otrzymywane na podstawie prawomocnego wyroku sadu lub ugody sadowej oraz z Funduszu Alimentacyjnego. W dochodzie rodziny uwzglednia sie takze dochody z tytulu uzytkowania gospodarstwa rolnego, przy czym przyjmuje sie, ze dochod z 1 ha przeliczeniowego wynosi 274 zl. Przyklad: Pracownica wystapila z wnioskiem o zasilek rodzinny na jedno dziecko na kolejny okres zasilkowy od 1 czerwca 2002 r. do 31 grudnia 2003 r. Rodzina, skladajaca sie z pracownicy, jej meza i dziecka, w 2001 r. uzyskala nastepujace dochody:
Przecietny dochod na osobe w rodzinie wyniosl zatem:
Laczny przecietny miesieczny dochod w rodzinie to 1135,26 zl + 564,44 zl = 1699,70 zl. Kwote te nalezy podzielic przez 3 (liczbe czlonkow rodziny), co daje 566,57 zl dochodu na osobe w rodzinie. 1699,70 zl: 3 osoby = 566,57 zl Dochod przypadajacy na osobe przekroczyl granice dochodu na jednego czlonka rodziny o 18,57 zl. Kwota przekroczenia przypadajaca na wszystkich czlonkow rodziny wynosi 55,71 zl (18,57 zl x 3 osoby) i jest wyzsza od kwoty zasilku rodzinnego, tj. od 42,50 zl. Zatem zasilek rodzinny na dziecko w tej sytuacji nie przysluguje. Przyklad: Pracownica wystapila z wnioskiem o zasilek rodzinny na dwojke dzieci za okres od marca 2003 r. Jest samotna matka, posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 0,80 ha przeliczeniowego. Do ustalenia prawa do zasilku przyjeto dochod za 2001 r. w wysokosci 8900 zl oraz dochod z gospodarstwa rolnego: 0,80 ha x 274 zl = 219,20 zl - dochod z gospodarstwa za jeden miesiac 8900 zl: 12 miesiecy = 741,66 zl 741,66 zl + 219,20 zl = 960,86 zl: 3 osoby = 320,29 zl Sredni dochod na osobe wyniosl 320,29 zl. Jest to kwota nizsza od 612 zl, czyli granicy dochodu dla samotnej matki. Pracownica ma zatem prawo do zasilku rodzinnego. Przyklad: Pracownica wystapila z wnioskiem o zasilek rodzinny na troje dzieci od listopada 2002 r. Podjela zatrudnienie 1 pazdziernika 2002 r. (wczesniej nie pracowala) i za ten miesiac osiagnela dochod w wysokosci 900 zl. Jej maz w 2001 r. zarobil 7200 zl z tytulu umowy o prace i nadal pracuje. Przy ustalaniu prawa do zasilku rodzinnego nalezy uwzglednic dochod pracownicy z pazdziernika 2002 r., tj. z pierwszego pelnego miesiaca kalendarzowego osiagania dochodu, oraz dochod meza z 2001 r. Przecietny miesieczny dochod na osobe w rodzinie wyniosl 300 zl (7200 zl: 12 miesiecy = 600 zl; 600 zl + 900 zl = 1500 zl; 1500 zl: 5 osob = 300 zl). Pracownicy przysluguje zatem od listopada 2002 r. zasilek rodzinny na pierwsze i drugie dziecko w wysokosci po 42,50 zl na kazde z nich oraz na trzecie dziecko w wysokosci 52,60 zl. Dochod meza pracownicy zostal udokumentowany zaswiadczeniem z urzedu skarbowego, natomiast dochod pracownicy - zaswiadczeniem wystawionym przez platnika tego dochodu. Rozdzial II
Zasilki pielegnacyjne
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
English/Deutsch
| O nas
| Praca i staze
| Zglaszanie uwag
| Kontakt |