TYTUL II

PRZEPISY SZCZEGOLNE DLA SPOLDZIELNI PRODUKCJI ROLNEJ, SPOLDZIELNI KOLEK ROLNICZYCH, SPOLDZIELNI PRACY I SPOLDZIELNI MIESZKANIOWYCH

DZIAL I

Spoldzielnie produkcji rolnej

Rozdzial 1

Rolnicze spoldzielnie produkcyjne

Oddzial 1

Przedmiot dzialalnosci i czlonkostwo

Art. 138. Przedmiotem dzialalnosci rolniczej spoldzielni produkcyjnej jest prowadzenie wspolnego gospodarstwa rolnego oraz dzialalnosci na rzecz indywidualnych gospodarstw rolnych czlonkow. Spoldzielnia moze rowniez prowadzic inna dzialalnosc gospodarcza.

Art. 139. 1. Czlonkami spoldzielni moga byc rolnicy bedacy:

1) wlascicielami lub posiadaczami samoistnymi gruntow rolnych,

2) dzierzawcami, uzytkownikami lub innymi posiadaczami zaleznymi gruntow rolnych.

2. Czlonkami spoldzielni moga byc rowniez inne osoby majace kwalifikacje przydatne do pracy w spoldzielni.

3. skreslony.

Art. 140. skreslony.

Oddzial 2

Wklady gruntowe i pieniezne

Art. 141. 1. Statut spoldzielni moze przewidywac, ze czlonek posiadajacy grunty jest obowiazany wniesc je w calosci lub czesci jako wklad do spoldzielni.

2. Przez wklad gruntowy rozumie sie grunty oraz budynki lub ich czesci i inne urzadzenia trwale z gruntem zwiazane, znajdujace sie na tych gruntach w chwili ich wniesienia.

3. Wniesienie wkladu gruntowego przez posiadacza zaleznego wymaga zgody wlasciciela.

Art. 142. Statut moze przewidywac, ze czlonkowi przysluguje prawo do dzialki przyzagrodowej. W takim wypadku statut powinien okreslac, ktorym czlonkom przysluguje prawo do dzialki przyzagrodowej, wielkosc dzialek i sposob ich wydzielania.

Art. 143. Uzytkowanie przez spoldzielnie wkladow gruntowych jest odplatne. Statut okresla zasady wynagradzania za uzytkowanie tych wkladow.

Art. 144. 1. Grunty wniesione jako wklady ocenia sie na zasadzie szacunku porownawczego ich wartosci uzytkowej.

2. Budynki i inne urzadzenia stanowiace wklad szacuje sie w pieniadzach wedlug stanu i cen z dnia wniesienia.

Art. 145. 1. Jezeli statut lub umowa z czlonkiem inaczej nie postanawia, spoldzielnia nabywa prawo uzytkowania wkladu gruntowego wniesionego przez czlonka, z chwila przejecia tego wkladu.

2. Uzytkowanie przez spoldzielnie wniesionych przez czlonka wkladow gruntowych reguluja przepisy kodeksu cywilnego.

Art. 146. skreslony.

Art. 147. 1. Czlonek bedacy wlascicielem gruntu stanowiacego jego wklad moze tym gruntem rozporzadzac aktami miedzy zyjacymi lub na wypadek smierci, jednakze o zamierzonym przeniesieniu wlasnosci gruntu na osobe nie bedaca czlonkiem tej samej spoldzielni powinien spoldzielnie uprzedzic co najmniej na trzy miesiace przed dokonaniem tej czynnosci.

2. W razie odplatnego przeniesienia wlasnosci wkladu gruntowego, spoldzielni przysluguje prawo pierwokupu. Nie dotyczy to wypadku przeniesienia wlasnosci wkladu na rzecz innego czlonka tej samej spoldzielni.

3. Grunt przeniesiony na wlasnosc innego czlonka tej samej spoldzielni powieksza wklad nabywcy.

Art. 148. 1. Jezeli statut przewiduje wniesienie wkladu gruntowego, powinien okreslac zasady i termin jego wycofania w razie ustania czlonkostwa w spoldzielni oraz okreslac zasady czesciowego wycofania wkladu gruntowego w czasie trwania czlonkostwa.

2. Statut powinien okreslac rowniez zasady i termin ostatecznych rozliczen miedzy czlonkiem wycofujacym wklad gruntowy a spoldzielnia.

3. Czlonek wycofujacy swoj wklad otrzymuje ten sam grunt, ktory wniosl, jezeli potrzeby wspolnej gospodarki nie stoja temu na przeszkodzie, w przeciwnym wypadku otrzymuje rownowazny grunt z uwzglednieniem interesow obu stron.

4. W wypadku gdy wystepuje roznica w obszarze lub wartosci uzytkowej zwracanych gruntow, nastepuje miedzy stronami rozliczenie wedlug cen rynkowych z dnia rozliczenia.

5. Przepisy paragrafow poprzedzajacych stosuje sie odpowiednio do budynkow i innych urzadzen stanowiacych wklad, przy uwzglednieniu na rzecz spoldzielni stopnia ich normalnego zuzycia na skutek uzytkowania zgodnego z przeznaczeniem.

Art. 149. W wypadku gdy grunt zostal wniesiony przez posiadacza samoistnego, a do chwili ustania czlonkostwa zasiedzenie nie nastapilo, przedmiotem dalszego zasiedzenia staje sie dzialka zamienna.

Art. 150. skreslony.

Art. 151. Nastepcy prawni czlonka, jak rowniez nie bedacy czlonkami wlasciciele gruntow wniesionych za ich zgoda do spoldzielni, moga wycofac wklad gruntowy wedlug zasad odnoszacych sie do czlonka, ktory wypowiedzial czlonkostwo.

Art. 152. 1. Statut spoldzielni moze zobowiazywac czlonkow do wniesienia okreslonego wkladu pienieznego. Na poczet tego wkladu spoldzielnia moze przyjac srodki produkcji, jak: inwentarz zywy, pasze, material siewny, urzadzenia, maszyny i narzedzia przydatne we wspolnym gospodarstwie. Srodki te podlegaja oszacowaniu wedlug stanu i cen z dnia wniesienia.

2. Wklad pieniezny, jak i srodki produkcji wniesione na jego poczet sa przeliczane wedlug zasad okreslonych w statucie.

3. Wklad pieniezny jest oprocentowany w wysokosci okreslonej w statucie.

4. Wyplata odsetek od wkladu pienieznego nastepuje raz w roku w terminie wskazanym w statucie. Strony moga uzgodnic, ze nalezne na dany rok odsetki zostana zaliczone na powiekszenie wkladu pienieznego czlonka.

Art. 153. 1. Wklad pieniezny podlega zwrotowi w wypadku ustania czlonkostwa. Zwrot nastepuje w gotowce przy uwzglednieniu zasad, o ktorych mowa w art. 152 2.

2. Przepis 1 stosuje sie do nastepcow prawnych czlonka.

Art. 154. 1. Jezeli statut dopuszcza mozliwosc wnoszenia nadobowiazkowego wkladu pienieznego - wklad taki moze byc zwrocony w czasie trwania czlonkostwa.

2. Do wkladu nadobowiazkowego stosuje sie odpowiednio przepisy art. 152 i 153.

Art. 154a. Statut spoldzielni moze przewidywac powiekszenie wkladow pienieznych z dochodu ogolnego. W takim wypadku statut okresla uprawnienia czlonkow do wycofania w czasie trwania czlonkostwa czesci wkladu pochodzacego z odpisow.

Oddzial 3

Praca

Art. 155. 1. Zdolny do pracy czlonek spoldzielni ma prawo i obowiazek pracowac w spoldzielni w rozmiarze ustalanym corocznie przez zarzad, stosownie do potrzeb wynikajacych z planu dzialalnosci gospodarczej spoldzielni.

2. Przy przydzielaniu pracy czlonkom spoldzielnia powinna uwzgledniac ich kwalifikacje zawodowe i osobiste.

Art. 156. 1. Oprocz czlonkow spoldzielnia moze zatrudniac takze ich domownikow.

2. Za domownika czlonka uwaza sie kazdego czlonka jego rodziny, a takze inne osoby, jezeli zamieszkuja z nim wspolnie i prowadza z nim wspolne gospodarstwo domowe.

Art. 157. Spoldzielnia poza czlonkami i domownikami moze zatrudniac stosownie do swoich potrzeb rowniez inne osoby na podstawie umowy o prace lub na podstawie innego stosunku prawnego, ktorego przedmiotem jest swiadczenie pracy.

Art. 158. 1. Czlonkowie wynagradzani sa za prace w formie udzialu w dochodzie podzielnym stosownie do wkladu ich pracy.

2. Statut spoldzielni powinien okreslac jednostke stanowiaca miernik oceny wkladu pracy czlonkow.

3. Szczegolowe zasady oceny wkladu pracy dla okreslenia udzialu czlonkow w dochodzie podzielnym ustala walne zgromadzenie, uwzgledniajac warunki pracy, potrzebne kwalifikacje oraz odpowiedzialnosc z tytulu powierzonej funkcji.

Art. 159. Domownikowi przysluguje wynagrodzenie za prace wedlug zasad odnoszacych sie do czlonka, chyba ze w umowie zastrzezono inny sposob wynagradzania.

Art. 160. Czlonkom i ich domownikom przysluguje prawo do corocznego urlopu wypoczynkowego w wymiarze i wedlug zasad okreslonych w statucie. Statut okresla takze sposob obliczania wynagrodzenia przyslugujacego za czas urlopu.

Art. 161. 1. Czlonkom i ich domownikom pracujacym w spoldzielni przysluguje prawo do swiadczen zwiazanych z okresem ciazy, urodzeniem i wychowaniem malego dziecka na zasadach okreslonych w przepisach prawa pracy.

2. skreslony.

Art. 162. 1. Czlonkowie spoldzielni bedacy emerytami lub rencistami zachowuja prawa czlonkowskie przewidziane w statucie.

2. Czlonkow, o ktorych mowa w paragrafie poprzedzajacym, nieobecnych na walnym zgromadzeniu nie wlicza sie do liczby czlonkow wymaganej w statucie dla waznosci podejmowanych uchwal.

Oddzial 4

Dochodzenie i ochrona roszczen z tytulu pracy

Art. 163. Roszczen z tytulu wynagrodzenia za prace czlonek moze dochodzic w drodze sadowej bez wyczerpania postepowania wewnatrzspoldzielczego.

Art. 164. Roszczenia czlonka i domownika z tytulu wykonywanej pracy przedawniaja sie z uplywem lat trzech od dnia, w ktorym roszczenie stalo sie wymagalne.

Art. 165. Wynagrodzenia czlonka i domownika za prace korzystaja z takiej samej ochrony, jaka prawo zapewnia wynagrodzeniu pracownika.

Oddzial 5

Fundusze spoldzielni, dochod i jego podzial

Art. 166. Dochod ogolny spoldzielni stanowi roznice miedzy przychodem uzyskanym w danym roku obrachunkowym z produkcji i uslug oraz zyskow nadzwyczajnych a suma poniesionych kosztow na te dzialalnosc, pomniejszona o straty nadzwyczajne i nalezne podatki oraz powiekszona lub pomniejszona o roznice wartosci zapasow miedzy stanem na koniec roku obrachunkowego a stanem na poczatek tego roku. Przy ustalaniu dochodu ogolnego uwzglednia sie udzial spoldzielni w wyniku finansowym innych organizacji.

Art. 167. 1. Zasadniczymi funduszami wlasnymi tworzonymi w spoldzielni sa:

1) fundusz udzialowy powstajacy z wplat udzialow czlonkowskich, odpisow na udzialy czlonkowskie z podzialu dochodu ogolnego lub innych zrodel okreslonych w odrebnych przepisach,

2) fundusz zasobowy powstajacy z wplat przez czlonkow wpisowego, czesci dochodu ogolnego, wartosci majatkowych otrzymanych nieodplatnie lub innych zrodel okreslonych w odrebnych przepisach. Fundusz zasobowy zmniejsza sie o straty na likwidacji srodkow trwalych oraz straty losowe.

2. Spoldzielnia tworzy takze inne fundusze wlasne przewidziane w odrebnych przepisach oraz w jej statucie.

Art. 168. Dochod ogolny podlega podzialowi na podstawie uchwaly walnego zgromadzenia. Spoldzielnia przeznacza co najmniej 3 proc. dochodu ogolnego na fundusz zasobowy, jezeli fundusz ten nie osiaga wysokosci wniesionych udzialow obowiazkowych.

Art. 169. skreslony.

Art. 170. skreslony.

Art. 171. 1. Czesc dochodu ogolnego powstala po dokonaniu odpisow, o ktorych mowa w art. 154a, 167 i 168, stanowi dochod podzielny podlegajacy podzialowi miedzy czlonkow i domownikow z tytulu wykonywania pracy.

2. Statut moze przewidywac uprawnienie walnego zgromadzenia do dokonywania odpisow z dochodu podzielnego na rezerwe stabilizacji udzialu w dochodzie czlonkow i domownikow w latach nastepnych. W takim wypadku statut powinien okreslac zasady wykorzystywania tej rezerwy.

3. Podzial dochodu podzielnego nastepuje w ciagu miesiaca po zatwierdzeniu przez walne zgromadzenie sprawozdania finansowego danego roku obrachunkowego. Na poczet podzialu spoldzielnia moze wyplacac czlonkom i domownikom zaliczki wedlug zasad ustalonych w statucie.

Art. 172. W sprawach nie uregulowanych w art. 166-168 i 171 maja odpowiednie zastosowanie przepisy dzialu VII czesci I i tytulu I niniejszej ustawy, z wyjatkiem przepisow art. 75, 76, 77 1 i 2 oraz art. 78.

Rozdzial 2 skreslony

Art. 173-177. skreslone.

Rozdzial 3

Inne spoldzielnie zajmujace sie produkcja rolna

Art. 178. 1. Poza spoldzielniami wymienionymi w rozdziale 1 niniejszego dzialu moga byc tworzone inne spoldzielnie, ktorych podstawowym przedmiotem dzialalnosci jest prowadzenie wspolnego gospodarstwa rolnego.

2. Jezeli w takich spoldzielniach czlonkowie-osoby fizyczne maja wedlug statutu wynikajacy z czlonkostwa obowiazek wnoszenia w calosci lub w czesci wkladow gruntowych i pienieznych oraz pracy w spoldzielni, to - w braku odmiennych postanowien statutowych - stosuje sie do nich odpowiednio przepisy art. 142-145, 147-149, 151-168, 171 i 172 i odpowiednie przepisy kodeksu cywilnego dotyczace rolniczych spoldzielni produkcyjnych. Statut moze w szczegolnosci przewidywac odpowiednie stosowanie wylacznie przepisow art. 142-145, 147-149, 151-154 i odpowiednich przepisow kodeksu cywilnego dotyczacych rolniczych spoldzielni produkcyjnych, a w pozostalym zakresie - przepisow czesci I tytulu I dzialu VII i przepisow prawa pracy. Dotyczy to zwlaszcza tworzonych z inicjatywy kolek rolniczych spoldzielni zrzeszajacych osoby fizyczne.

Rozdzial 4 skreslony

Art. 179. skreslony.

DZIAL II

Spoldzielnie kolek rolniczych (uslug rolniczych)

Art. 180. 1. Przedmiotem gospodarczej dzialalnosci spoldzielni kolek rolniczych (uslug rolniczych) jest swiadczenie uslug dla rolnictwa i innych rodzajow uslug wynikajacych z potrzeb srodowiska wiejskiego.

2. Spoldzielnia moze rowniez zajmowac sie wytwarzaniem srodkow i materialow dla rolnictwa, przetworstwem rolnym i produkcja rolna (prowadzeniem gospodarstwa rolnego).

3. W wypadku gdy spoldzielnia zrzesza obok osob prawnych rowniez osoby fizyczne i zajmuje sie produkcja rolna (prowadzeniem gospodarstwa rolnego), a jej czlonkowie-osoby fizyczne maja wedlug statutu wynikajacy z czlonkostwa obowiazek wnoszenia w calosci lub czesci wkladow gruntowych i pienieznych, to w braku odmiennych postanowien statutowych stosuje sie do nich odpowiednio przepisy art. 142-145, 147-149, 151-154 i odpowiednie przepisy kodeksu cywilnego dotyczace rolniczych spoldzielni produkcyjnych.

DZIAL III

Spoldzielnie pracy

Art. 181. Przedmiotem gospodarczej dzialalnosci spoldzielni pracy jest prowadzenie wspolnego przedsiebiorstwa w oparciu o osobista prace czlonkow.

2-4. skreslone.

Art. 181a. 1. Przedmiotem dzialalnosci spoldzielni inwalidow i spoldzielni niewidomych jest zawodowa i spoleczna rehabilitacja inwalidow i niewidomych przez prace w prowadzonym wspolnie przedsiebiorstwie.

2. Spoldzielnie pracy rekodziela ludowego i artystycznego tworza nowe i kultywuja tradycyjne wartosci kultury materialnej, organizuja i rozwijaja rekodzielo ludowe i artystyczne, sztuke i przemysl artystyczny.

3. W celu zapewnienia warunkow wykonywania zadan statutowych, majacych szczegolny charakter spoleczny, spoldzielnie, o ktorych mowa w 1 i 2, korzystaja z wszechstronnej pomocy organow wladzy panstwowej oraz administracji rzadowej i samorzadowej oraz ze zwolnien i ulg w swiadczeniach publicznoprawnych, okreslonych w odrebnych przepisach.

4. skreslony.

Art. 182. 1. Spoldzielnia i czlonek spoldzielni maja obowiazek pozostawania ze soba w stosunku pracy. Poza wyjatkami przewidzianymi w przepisach ustawy odmowa nawiazania stosunku pracy lub pozostawania w takim stosunku stanowi naruszenie istotnych praw i obowiazkow wynikajacych ze stosunku czlonkostwa.

2. Czlonek ma prawo do zatrudnienia stosownie do swoich kwalifikacji zawodowych i osobistych oraz aktualnych mozliwosci gospodarczych spoldzielni.

3. Stosunek pracy pomiedzy spoldzielnia a jej czlonkiem nawiazuje sie przez spoldzielcza umowe o prace.

4. W razie nienawiazania stosunku pracy z winy spoldzielni, czlonek moze dochodzic przez caly czas trwania czlonkostwa zawarcia spoldzielczej umowy o prace. Niezaleznie od tego moze on, w ciagu roku od dnia powstania czlonkostwa, dochodzic odszkodowania wedlug przepisow prawa cywilnego.

Art. 183. 1. Za prace w spoldzielni czlonek spoldzielni otrzymuje wynagrodzenie, na ktore sklada sie wynagrodzenie biezace i udzial w czesci nadwyzki bilansowej przeznaczonej do podzialu miedzy czlonkow zgodnie z zasadami ustalonymi w statucie.

2. Wynagrodzenie biezace czlonka i jego udzial w nadwyzce bilansowej korzystaja z ochrony, jaka prawo zapewnia wynagrodzeniu pracownika.

Art. 184. 1. Wypowiedzenie czlonkowi spoldzielni warunkow pracy lub placy jest dopuszczalne:

1) gdy jest uzasadnione potrzebami gospodarczymi lub organizacyjnymi spoldzielni, a w szczegolnosci wprowadzeniem nowych zasad wynagradzania, likwidacja dzialu pracy, w ktorym czlonek jest zatrudniony, likwidacja zajmowanego przez niego stanowiska pracy albo koniecznoscia zatrudnienia na danym stanowisku osoby o wyzszych lub specjalnych kwalifikacjach,

2) w razie utraty przez czlonka zdolnosci do wykonywania dotychczasowej pracy stwierdzonej orzeczeniem lekarskim albo niezawinionej przez niego utraty uprawnien koniecznych do jej wykonywania.

2. Zaproponowane czlonkowi nowe warunki pracy lub placy powinny odpowiadac jego kwalifikacjom i mozliwosciom gospodarczym spoldzielni.

Art. 185. W razie gospodarczej koniecznosci walne zgromadzenie, w celu zapewnienia pracy wszystkim czlonkom, moze skrocic rownomiernie czas pracy i zmniejszyc odpowiednio wynagrodzenie czlonkow bez wypowiedzenia spoldzielczej umowy o prace lub jej warunkow. Uchwala walnego zgromadzenia powinna dotyczyc co najmniej jednego dzialu pracy lub wszystkich czlonkow wykonujacych prace tego samego rodzaju.

Art. 186. 1. Spoldzielcza umowa o prace wygasa z ustaniem czlonkostwa oraz w wypadkach, w ktorych przepisy prawa pracy przewiduja wygasniecie umowy o prace z mocy prawa.

2. Rozwiazanie spoldzielczej umowy o prace w czasie trwania czlonkostwa jest niedopuszczalne, z wyjatkiem wypadkow przewidzianych w art. 187 i 189 oraz rozwiazania tej umowy na skutek nieuzasadnionej odmowy przyjecia nowych warunkow pracy lub placy, a takze rozwiazania jej na mocy porozumienia stron przy jednoczesnym wypowiedzeniu przez czlonka czlonkostwa.

Art. 187. Spoldzielnia moze rozwiazac z czlonkiem spoldzielcza umowe o prace w czasie trwania czlonkostwa, z zachowaniem przewidzianego w kodeksie pracy okresu wypowiedzenia, w razie:

1) zmniejszenia na podstawie uchwaly rady spoldzielni stanu zatrudnienia podyktowanego gospodarcza koniecznoscia,

2) przyznania czlonkowi prawa do emerytury.

Art. 188. 1. W razie naruszenia przez spoldzielnie przepisow art. 184, art. 187 i art. 191, czlonkowi spoldzielni sluzy roszczenie o orzeczenie bezskutecznosci wypowiedzenia spoldzielczej umowy o prace lub jej warunkow, a jezeli spoldzielcza umowa o prace ulegla juz rozwiazaniu - roszczenie o przywrocenie do pracy na poprzednich warunkach.

2. Czlonkowi spoldzielni, ktory podjal prace w wyniku przywrocenia do pracy, przysluguje za czas pozostawania bez pracy, nie dluzszy jednak niz szesc miesiecy, wynagrodzenie obliczone na podstawie przecietnego wynagrodzenia biezacego z ostatnich trzech miesiecy oraz odpowiedni udzial w czesci nadwyzki bilansowej.

3. Przepis paragrafu poprzedzajacego stosuje sie odpowiednio do czlonka spoldzielni, ktory po wypowiedzeniu mu warunkow pracy lub placy z naruszeniem art. 184 przystapil do pracy na warunkach okreslonych w tym wypowiedzeniu.

Art. 189. 1. W czasie trwania czlonkostwa spoldzielnia moze rozwiazac spoldzielcza umowe o prace bez wypowiedzenia tylko z przyczyn uzasadniajacych wedlug przepisow kodeksu pracy takie rozwiazanie umowy bez winy pracownika.

2. Czlonkowi, z ktorym rozwiazano spoldzielcza umowe o prace bez wypowiedzenia mimo braku przyczyn, o ktorych mowa w paragrafie poprzedzajacym, lub z naruszeniem przepisu art. 191, sluzy roszczenie o przywrocenie do pracy na poprzednich warunkach.

3. Czlonkowi, ktory podjal prace w wyniku przywrocenia do pracy, przysluguje wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy wedlug zasad okreslonych w art. 188 2, nie mniej jednak niz w wysokosci jednomiesiecznego wynagrodzenia.

Art. 190. 1. Wypowiedzenie albo rozwiazanie spoldzielczej umowy o prace, jak rowniez wypowiedzenie warunkow pracy lub placy wymaga przewidzianego w kodeksie pracy wspoldzialania z organami zwiazku zawodowego, jezeli zwiazek taki dziala w spoldzielni.

2. Przepisy art. 184 oraz art. 187-189 nie wylaczaja stosowania korzystniejszych dla czlonkow spoldzielni przepisow prawa pracy, zakazujacych lub ograniczajacych wypowiedzenie umowy o prace, wypowiedzenie przewidzianych ta umowa warunkow albo jej rozwiazanie bez wypowiedzenia.

Art. 191. Oswiadczenie spoldzielni o wypowiedzeniu spoldzielczej umowy o prace, o rozwiazaniu tej umowy bez wypowiedzenia albo o wypowiedzeniu warunkow pracy lub placy powinno byc zlozone w formie pisemnej z podaniem przyczyny uzasadniajacej wypowiedzenie albo rozwiazanie.

Art. 192. 1. Po ustaniu przyczyn, ktore uzasadnialy wypowiedzenie albo rozwiazanie przez spoldzielnie spoldzielczej umowy o prace bez wypowiedzenia w czasie trwania czlonkostwa, spoldzielnia i czlonek spoldzielni obowiazani sa zawrzec spoldzielcza umowe o prace.

2. W razie naruszenia przez spoldzielnie obowiazku, o ktorym mowa w paragrafie poprzedzajacym, czlonkowi spoldzielni sluzy roszczenie o nawiazaniu spoldzielczej umowy o prace o tresci odpowiadajacej aktualnym mozliwosciom gospodarczym spoldzielni. Czlonkowi, ktory podjal prace, przysluguje wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy na zasadach okreslonych w art. 188 2, z tym ze za podstawe obliczenia wysokosci przecietnego wynagrodzenia przyjmuje sie wynagrodzenie ustalone dla nowo podjetej pracy.

Art. 193. 1. Wykluczenie czlonka ze spoldzielni moze nastapic:

1) z przyczyn uzasadniajacych wedlug przepisow prawa pracy rozwiazanie umowy o prace bez wypowiedzenia z winy pracownika,

2) w razie ciezkiego naruszenia obowiazkow czlonkowskich lub umyslnego dzialania na szkode spoldzielni.

2. Przepisy paragrafu poprzedzajacego nie wylaczaja stosowania art. 24 1.

3. Wykluczenie nie moze nastapic po uplywie jednego miesiaca od uzyskania przez spoldzielnie wiadomosci o okolicznosciach je uzasadniajacych.

4. Wykluczenie czlonka, ktory byl zatrudniony na podstawie spoldzielczej umowy o prace, pociaga za soba skutki, jakie przepisy prawa pracy wiaza z rozwiazaniem przez zaklad pracy umowy o prace bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Art. 194. 1. Wykreslenie z rejestru czlonkow spoldzielni moze nastapic tylko w wypadku, gdy:

1) czlonek nie jest zatrudniony w spoldzielni przez okres dluzszy niz jeden rok z przyczyn niezawinionych przez spoldzielnie,

2) czlonek utracil w znacznym stopniu lub calkowicie zdolnosc do pracy, a spoldzielnia nie moze zatrudnic go na stanowisku odpowiadajacym jego ograniczonej zdolnosci do pracy,

3) czlonek utracil pelna zdolnosc do czynnosci prawnych, a statut nie przewiduje czlonkostwa osob nie majacych takiej zdolnosci.

2. W wypadku wymienionym w 1 pkt 2 wykreslenie staje sie skuteczne po uplywie okresu przewidzianego w kodeksie pracy dla wypowiedzenia umowy o prace.

Art. 195. Jezeli w spoldzielni dziala zwiazek zawodowy, spoldzielnia podejmuje uchwale o wykluczeniu czlonka ze spoldzielni albo o wykresleniu go z rejestru czlonkow po zasiegnieciu opinii wlasciwego organu zwiazku zawodowego.

Art. 196. 1. Czlonkowi spoldzielni zatrudnionemu na podstawie spoldzielczej umowy o prace, ktorego spoldzielnia wykluczyla lub wykreslila z rejestru czlonkow z naruszeniem przepisow art. 193-195, przysluguja roszczenia przewidziane w przepisach art. 188 1 i 2 lub, jezeli jest to dla czlonka korzystniejsze, przepisach prawa pracy dotyczacych uprawnienia pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiazania przez zaklad pracy umowy o prace bez wypowiedzenia.

2. Roszczen, o ktorych mowa w paragrafie poprzedzajacym, czlonek moze dochodzic tylko wtedy, gdy dochodzi uchylenia uchwaly o wykluczeniu albo wykresleniu.

3. Jezeli wykluczenie albo wykreslenie bylo uzasadnione, lecz nastapilo z naruszeniem przepisu art. 193 3 lub art. 195, powodztwo czlonka o uchylenie uchwaly o wykluczeniu albo o wykresleniu i o przywrocenie do pracy moze byc oddalone, o ile dalsze pozostawanie czlonka w spoldzielni nie daloby sie pogodzic z zasadami wspolzycia spolecznego.

4. Czlonkowi spoldzielni, ktory mimo bezzasadnego wykluczenia ze spoldzielni albo wykreslenia z rejestru czlonkow nie dochodzi przywrocenia do pracy ani nawiazania czlonkostwa, przysluguje odszkodowanie odpowiadajace wynagrodzeniu za okres wypowiedzenia.

Art. 197. 1. Termin do wszczecia przez czlonka spoldzielni postepowania przed sadem w sprawach dotyczacych wypowiedzenia spoldzielczej umowy o prace, warunkow pracy i placy, rozwiazania oraz odmowy jej nawiazania wynosi czternascie dni i liczy sie od dnia doreczenia pisemnego zawiadomienia czlonka o oswiadczeniu spoldzielni w tych sprawach wraz z uzasadnieniem.

2. W wypadku wniesienia przez czlonka odwolania w postepowaniu wewnatrzspoldzielczym, termin okreslony w 1 biegnie od dnia doreczenia czlonkowi spoldzielni zawiadomienia wraz z uzasadnieniem o uchwale organu odwolawczego lub od uplywu terminu ustalonego w statucie do podjecia uchwaly przez ten organ.

Art. 198. 1. Sprawy o istnienie czlonkostwa, o wykluczenie ze spoldzielni albo o wykreslenie z rejestru czlonkow, a takze sprawy o roszczenia z tytulu niezgodnego z prawem wykluczenia ze spoldzielni albo wykreslenia z rejestru czlonkow rozpoznaja sady wlasciwe dla spraw o prawa niemajatkowe.

2. Czlonek moze dochodzic w drodze sadowej uchylenia uchwaly rady spoldzielni o wykluczeniu lub wykresleniu bez wyczerpania postepowania wewnatrzspoldzielczego. W takim wypadku zaskarzeniu przez czlonka podlega uchwala rady spoldzielni; termin do wniesienia powodztwa o uchylenie tej uchwaly wynosi szesc tygodni i liczy sie od dnia doreczenia czlonkowi zawiadomienia o wykluczeniu albo wykresleniu wraz z uzasadnieniem.

3. Termin okreslony w paragrafie poprzedzajacym dotyczy rowniez dochodzenia przez czlonka roszczenia o odszkodowanie z tytulu bezzasadnego wykluczenia lub wykreslenia.

Art. 199. W sprawach nie uregulowanych przepisami art. 182-198 do spoldzielczej umowy o prace stosuje sie odpowiednio przepisy prawa pracy, z wyjatkiem przepisow kodeksu pracy o zawieraniu umow o prace na okres probny.

Art. 200. 1. Statut spoldzielni moze uzaleznic przyjecie na czlonka od odbycia okresu kandydackiego. W takim wypadku statut powinien wskazywac organ spoldzielni uprawniony do przyjmowania kandydatow i okreslac czas trwania okresu kandydackiego.

2. W stosunku do kandydatow na czlonkow spoldzielni termin przewidziany w art. 17 3 biegnie od dnia zakonczenia okresu kandydackiego.

3. Do kandydatow na czlonkow spoldzielni stosuje sie przepisy kodeksu pracy dotyczace osob zatrudnionych na podstawie umowy o prace zawartej na czas okreslony, jednakze stosunek pracy miedzy kandydatem a spoldzielnia moze byc rozwiazany wczesniej, z zachowaniem terminow i zasad przewidzianych w przepisach kodeksu pracy dla rozwiazania umowy zawartej na czas nieokreslony.

4. Statut moze przyznac kandydatom niektore prawa i obowiazki czlonkow spoldzielni.

5. Pracownicy spoldzielni zatrudnieni co najmniej dwanascie miesiecy na podstawie umowy o prace zawartej na czas nieokreslony, ubiegajacy sie o przyjecie na czlonkow spoldzielni, sa zwolnieni od odbycia okresu kandydackiego. Spoldzielnia nie moze odmowic przyjecia takiego pracownika na czlonka, jezeli spelnia on wymagania statutowe, a spoldzielnia ma moznosc dalszego jego zatrudnienia.

Art. 201. 1. Statut moze przewidywac zatrudnienie wszystkich lub niektorych czlonkow nie na podstawie spoldzielczej umowy o prace, lecz na podstawie umowy o prace nakladcza, umowy zlecenia lub umowy o dzielo, jezeli jest to uzasadnione rodzajem dzialalnosci spoldzielni. Spoldzielnia ma obowiazek rownomiernie rozdzielac prace miedzy tych czlonkow, z uwzglednieniem ich kwalifikacji.

2. Do czlonkow spoldzielni, o ktorych mowa w paragrafie poprzedzajacym, stosuje sie odpowiednio przepisy art. 182 1, 2 i 4, art. 183 oraz art. 186 1.

Art. 202. 1. Do czlonkow zatrudnionych na podstawie umowy o prace nakladcza, poza przepisami, o ktorych mowa w art. 201 2, stosuje sie odpowiednio takze przepisy art. 184, 185, 187-198 i 200.

2. W sprawach nie uregulowanych w art. 201 oraz w paragrafie poprzedzajacym stosuje sie w zakresie wypowiedzenia umowy o prace nakladcza, jej rozwiazania bez wypowiedzenia i jej wygasniecia odpowiednie przepisy prawa pracy dotyczace umowy o prace. W pozostalym zakresie stosuje sie przepisy tego prawa dotyczace umowy o prace nakladcza.

Art. 203. Statut spoldzielni powinien okreslac szczegolowe prawa i obowiazki czlonkow zatrudnionych na podstawie umowy zlecenia albo umowy o dzielo oraz przyczyny uzasadniajace wykluczenie tych czlonkow ze spoldzielni lub wykreslenie ich z rejestru czlonkow.

DZIAL IV (Spoldzielnie mieszkaniowe) uchylony

Art. 204-239. uchylone.

CZESC II

ZWIAZKI SPOLDZIELCZE I KRAJOWA RADA SPOLDZIELCZA

TYTUL I

ZWIAZKI SPOLDZIELCZE

| ISO-Latin2 |   
| Rzeczpospolita | Archiwum | Serwis Ekonomiczny | Serwis Prawny | Cennik | Regulamin | Serwis WAP | Prenumerata
| Reklama | English/Deutsch | O nas | Praca i staze | Zglaszanie uwag | Kontakt |
© Copyright by Presspublica Sp. z o.o.