zalaczniki do rozporzadzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 kwietnia 2002 r. w sprawie okreslenia standardow nauczania dla poszczegolnych kierunkow studiow i poziomow ksztalcenia


ZALACZNIK Nr 16

Standardy nauczania dla kierunku studiow:

etnologia

STUDIA MAGISTERSKIE

I. WYMAGANIA OGOLNE

Studia magisterskie na kierunku etnologia trwaja 5 lat (10 semestrow). Laczna liczba godzin zajec wynosi okolo 2.500, w tym 1.260 godzin okreslonych w standardach nauczania.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Etnologia w ogolnym rozumieniu jest nauka zajmujaca sie opisem, historia i teoria kultury w roznych jej aspektach. W wymiarze opisowym dokumentuje sie lub rekonstruuje czasowe i przestrzenne zroznicowanie kultur w skali globalnej lub regionalnej. W wymiarze teorii dokonuje sie modelowego wyjasnienia lub interpretacji znaczeniowych kultury. Od innych nauk o kulturze odroznia etnologie jej tradycyjny przedmiot badan: kultury plemienne, ludowe i nieelitarne.

Poprzez studia etnologiczne ksztalci sie absolwenta umiejacego dostrzegac kulturowe podloze kazdej sytuacji spolecznej, zdobywajacego wiec metodologiczne i antropologiczne przygotowanie do refleksji o czlowieku i kulturze.

Wyksztalcenie etnologiczne przygotowuje do pracy w uniwersytetach, Polskiej Akademii Nauk i instytucjach naukowych, w muzeach, skansenach, placowkach kulturalno-oswiatowych, w osrodkach kultury regionalnej i odpowiednich dzialach administracji oraz wszedzie tam, gdzie potrzebne jest wyksztalcenie humanistyczne: w centrach badan opinii publicznej, w redakcjach, w reklamie itp.

III. GRUPY PRZEDMIOTOW I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 420

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 480

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 360

Razem: 1.260

IV. PRAKTYKI

Praktyki terenowe i/lub muzealne w wymiarze minimum 2 tygodni.

V. PRZEDMIOTY W GRUPACH I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 420

1. Historia filozofii i filozofia kultury 60

2. Podstawy nauki o jezyku 30

3. Metodologia nauk spolecznych z elementami logiki 60

4. Elementy historii i prahistorii 60

5. Przedmioty do wyboru 30

6. Jezyki obce 120

7. Wychowanie fizyczne 60

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 480

1. Wstep do etnologii 90

2. Historia etnologii 60

3. Metodyka badan etnograficznych i laboratorium danych empirycznych 150

4. Etnografia (kultura ludowa) Polski 60

5. Etnografia Europy 60

6. Etnografia krajow pozaeuropejskich 60

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 360

1. Etnografia poszczegolnych obszarow kulturowych swiata 120

2. Metody interpretacji kultury 120

3. Folklorystyka i sztuka ludowa 120

VI. TRESCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTOW

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO

1. Historia filozofii i filozofia kultury

Wprowadzenie do ontologii kultury, do mysli o kulturze i do refleksji o podstawach istnienia czlowieka w swiecie wartosci.

2. Podstawy nauki o jezyku

Podstawowe rozeznanie dotyczace natury jezyka, jego roli kreacyjnej i komunikacyjnej w spolecznych procesach interakcji. Jezyk jako baza tradycji i akulturacji.

3. Metodologia nauk spolecznych z elementami logiki

Metodologiczne wprowadzenie do zagadnien struktury teorii spolecznych i teorii kultury. Jest to podstawa wszelkich interpretacji, jakich dokonuje sie w etnologii.

4. Elementy historii i prahistorii

Nabycie erudycji o faktach spolecznych i kulturowych w perspektywie historycznej oraz o podstawowych problemach, jakimi zajmuja sie nauki historyczne.

5. Przedmioty do wyboru

W zaleznosci od zainteresowan studenta mozliwosc uzyskania szerszego zakresu wiedzy z nauk przyrodniczych, informatyki, podstaw ochrony wlasnosci intelektualnej lub innego przedmiotu niezwiazanego bezposrednio z kierunkiem studiow.

6. Jezyki obce

Czynne opanowanie jednego jezyka nowozytnego w mowie i pismie.

7. Wychowanie fizyczne

Uczestnictwo w zajeciach ruchowych: ogolnorozwojowych, korekcyjnych, rehabilitacyjnych, sportowych, turystycznych i rekreacyjnych.

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE

1. Wstep do etnologii

Zapoznanie z problemami terminologicznymi i pojeciowymi dyscypliny, okreslenie zakresu przedmiotowego etnologii i pogranicza z innymi naukami humanistycznymi.

2. Historia etnologii

Wprowadzenie do historii dyscypliny. Omowienie kierunkow i postaci badaczy. Przeglad etnologii w perspektywie wspolczesnych trendow badawczych.

3. Metodyka badan etnograficznych w laboratorium danych empirycznych.

Nauka podstawowych sposobow i technik badawczych, przysposobienie do samodzielnych badan terenowych. Nauka opracowywania i wstepnych interpretacji wynikow badan etnograficznych.

4-6. Etnografia (kultura ludowa) Polski. Etnografia Europy. Etnografia krajow pozaeuropejskich.

Przeglad kultur Polski, Europy i swiata dajacy podstawowa erudycje i kompetencje w rozpoznawaniu zroznicowania kulturowego w Polsce i w roznych regionach swiata, pozostajacych w rozmaitych konfiguracjach cywilizacyjnych.

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE

Przedmioty kierunkowe sa oferta specjalistyczna przedstawiana przez kazdy etnologiczny osrodek uniwersytecki. Student powinien wysluchac z wybranego zakresu co najmniej 4 wykladow (120 godzin), konwersatorium (60 godzin) i seminarium (120 godzin). Studenci maja mozliwosc dokonania wyboru przedmiotow glownych i uzupelniajacych w zaleznosci od realizowanych tematow prac magisterskich.

1. Etnografia poszczegolnych obszarow kulturowych swiata.

Blok zajec, ktorych celem jest poglebienie i ugruntowanie wiedzy dotyczacej etnologii roznych regionow swiata. Zajecia obejmuja najwazniejsze zagadnienia badawcze oraz osiagniecia naukowe.

2. Metody interpretacji kultury.

Zbior przedmiotow, ktorych celem jest osiagniecie umiejetnosci analiz metatekstowych i umiejetnosci interpretacyjnych oraz sposobow artykulowania teorii jako koronnego stadium refleksji etnologicznej.

3. Folklorystyka i sztuka ludowa

Blok przedmiotow zapewniajacych specjalizacje i wymagajacych oprocz wiedzy etnologicznej specyficznej erudycji z pogranicza innych nauk humanistycznych (sztuka, literatura).

ZALACZNIK Nr 16a

Standardy nauczania dla kierunku studiow:

europeistyka

STUDIA MAGISTERSKIE

I. WYMAGANIA OGOLNE

Studia zawodowe na kierunku europeistyka trwaja nie mniej niz 3 lata (6 semestrow). Laczna liczba godzin zajec dydaktycznych wynosi nie mniej niz 2200, w tym 1350 godzin okreslonych w standardach nauczania.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Absolwent studiow zawodowych na kierunku europeistyka otrzymuje tytul zawodowy licencjata.

Absolwent powinien posiadac podstawowa wiedze z zakresu socjologii, politologii, ekonomii, funkcjonowania stosunkow miedzynarodowych oraz o panstwie i prawie, wzbogacona o znajomosc europejskiej tradycji, historii i kultury, spoleczno-politycznych uwarunkowan integracji europejskiej (ze szczegolnym uwzglednieniem adaptacji i przynaleznosci Polski do Unii Europejskiej), struktury oraz prawnych i ekonomicznych aspektow funkcjonowania Wspolnot Europejskich, a takze umiejetnosci rozumienia i analizowania zagadnien spolecznych, politycznych, prawnych i ekonomicznych Unii Europejskiej. Absolwent bedzie przygotowany do podjecia pracy w administracji rzadowej i samorzadowej, instytucjach i organizacjach krajowych i miedzynarodowych, organach Wspolnot Europejskich, przedsiebiorstwach wspolpracujacych z krajami Unii Europejskiej oraz placowkach kulturalnych, wydawnictwach i srodkach masowego przekazu.

III. GRUPY PRZEDMIOTOW I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 450

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 195

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 495

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE 210

Razem: 1 350

IV. PRAKTYKI

Program studiow powinien przewidywac praktyki umozliwiajace poglebienie umiejetnosci i przygotowujace do podjecia pracy.

V. PRZEDMIOTY W GRUPACH I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 450

1. Przedmiot do wyboru 30

2. Jezyk angielski 240

3. Drugi jezyk obcy 120

4. Wychowanie fizyczne 60

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 195

1. Informatyka 30

2. Socjologia 30

3. Politologia 30

4. Ekonomia 30

5. Miedzynarodowe stosunki polityczne i gospodarcze 45

6. Podstawy wiedzy o panstwie i prawie 30

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 495

1. Historia spoleczna Europy 45

2. Antropologia spoleczna Europy 30

3. Regionalizm i federalizm w Europie 30

4. Geografia polityczna i gospodarcza Europy 30

5. Instytucje Wspolnot Europejskich i zasady funkcjonowania Unii Europejskiej 30

6. Procesy integracyjne w Europie 30

7. Finanse Unii Europejskiej 30

8. Prawo wspolnotowe 30

9. Europejskie prawo gospodarcze 30

10. Wspolna polityka zagraniczna, w zakresie bezpieczenstwa oraz wymiaru sprawiedliwosci i spraw wewnetrznych 45

11. Wybrane polityki Wspolnot Europejskich 60

12. Spoleczne i kulturowe aspekty integracji europejskiej 30

13. Prawa socjalne i ochrona praw czlowieka w Radzie Europy i Unii Europejskiej 30

14. Integracja Polski z Unia Europejska 45

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE 210

W zaleznosci od wybranej specjalnosci i specjalizacji.

VI. TRESCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTOW

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO

1. Przedmiot do wyboru

W zaleznosci od zainteresowania studenta, w szczegolnosci: filozofia, etyka, psychologia spoleczna, ochrona wlasnosci intelektualnej.

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE

1. Informatyka

Budowa komputerow i urzadzen peryferyjnych. Obsluga komputerow osobistych. Systemy jednego i wielu uzytkownikow. Systemy operacyjne. Programy uzytkowe: edytory tekstow, arkusze kalkulacyjne, unijne bazy danych. Lokalne i europejskie sieci komputerowe. Poczta elektroniczna. Internet. Unijne i polskie systemy informacyjne - sprzezenie, dostep, mozliwosci korzystania.

2. Socjologia

Filozoficzne i psychologiczne podstawy nauki o spoleczenstwie. Mechanizmy rzadzace zbiorowosciami ludzkimi. Rodzina, grupa, narod. Kultura elitarna i masowa. Socjologia stosunkow politycznych. Kryzysy i konflikty spoleczne i ich negocjacyjne rozwiazywanie. Socjologiczne, psychologiczne i biologiczne uwarunkowania negocjacji. Procedury negocjacyjne: budowanie relacji miedzy stronami, negocjowanie z silniejszym partnerem, manipulowanie w procesie negocjacji, lobbing.

3. Politologia

Zrodla i forma nowozytnej demokracji. Rozwoj spoleczenstwa obywatelskiego. Struktura i funkcjonowanie wladzy i systemow politycznych we wspolczesnym swiecie: zasady ustrojowe, systemy partyjne, organizacje spoleczne. Wspolczesne doktryny polityczne.

4. Ekonomia

Podstawowe pojecia ekonomii. Narzedzia i metody analizy ekonomicznej. Elementy makroekonomii: rola panstwa w funkcjonowaniu gospodarki, dochod narodowy, podatki, budzet, rynek towarowy i pieniezny, system pieniezno-kredytowy, popyt globalny, inflacja i bezrobocie, wzrost gospodarczy i wahania koniunkturalne. Elementy mikroekonomii: rynek - jego elementy i mechanizmy, konkurencja doskonala i monopolistyczna, rynek czynnikow produkcji.

5. Miedzynarodowe stosunki polityczne i gospodarcze

Relacje spoleczne i ekonomiczne w skali globalnej, regionalnej i narodowej: wspolpraca, integracja, konflikty. Miedzynarodowe stosunki militarne. Miedzynarodowe bezpieczenstwo ekologiczne. Stosunki wyznaniowe i etniczne na swiecie. Miedzynarodowe instytucje i organizacje polityczne i gospodarcze: struktura, obszar dzialania, ich rola i efektywnosc na przykladzie Unii Europejskiej, Rady Europy, NATO, OBWE i ONZ. Miedzynarodowa polityka gospodarcza i handlowa: miedzynarodowy podzial pracy, modele funkcjonowania gospodarki swiatowej, instrumenty swiatowej polityki ekonomicznej. Miedzynarodowy i europejski system walutowy. Bilans platniczy i miedzynarodowa rownowaga platnicza - kursy walutowe.

6. Podstawy wiedzy o panstwie i prawie

Podstawowe pojecia z zakresu nauk o panstwie i prawie. Ewolucja pojecia panstwa w Europie. Ustroje panstwowe. Panstwo a spoleczenstwo obywatelskie. Przyszlosc panstwa. Zrodla, funkcje i systemy prawa. Normy i przepisy prawa. Wykladnia prawa. Obowiazywanie i stosowanie prawa. Stosunki prawne.

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE

1. Historia spoleczna Europy

Analiza wydarzen oraz procesow spolecznych i ekonomicznych, w wyniku ktorych uformowaly sie cywilizacje wspolczesnej Europy: narodziny ustroju federalnego, pojawienie sie idei renesansu, rozwoj miast, rewolucja przemyslowa, pojawienie sie kapitalizmu, liberalizmu, socjalizmu i komunizmu. Przemiany w okresie I wojny swiatowej i miedzywojennym. II wojna swiatowa. Lad europejski po II wojnie swiatowej: rozpad wielkiej koalicji, podzial Europy, okres "zimnej wojny". Rownowaga sil i odprezenie w stosunkach Wschod-Zachod. Renesans demokracji oraz idei koegzystencji i integracji. Dekolonizacja a Europa. Konflikty w Europie powojennej. Kryzys i upadek systemu wschodnioeuropejskiego. Ewolucyjna intensyfikacja procesow integracyjnych na kontynencie europejskim.

2. Antropologia spoleczna Europy

Podstawowe pojecia, obszar zainteresowan oraz metody stosowane w analizie zjawisk kulturowych, religijnych i procesow spolecznych. Historia pojecia "Europa". Europa obszarem badan antropologicznych - analiza podobienstw i roznic geograficznych, historycznych, religijnych, ideologicznych i ekonomicznych w ostatnich dwoch tysiacach lat. Kulturowa spuscizna obrzezy Morza Srodziemnego - dziedzictwo antyku i tradycji judeochrzescijanskiej. Relacje miedzy chrzescijanstwem zachodnioeuropejskim a tradycja bizantyjsko-ortodoksyjna oraz katolicyzmem a protestantyzmem. Kultura europejska w relacji do swiata islamu i cywilizacji konfucjanskiej. Wplyw kolonializmu na antropologiczne koncepcje Europy. Cechy konstytutywne wspolczesnej kultury europejskiej - dziedzictwo kulturowe Europy Srodkowo-Wschodniej i Zachodniej, pluralizm kulturowy. Zwiazki miedzy kultura a przedsiebiorczoscia i gospodarka. Antropologia pomiedzy globalizacja, regionalizacja a lokalnoscia. Antropologia stosunkow etnicznych we wspolczesnej Europie.

3. Regionalizm i federalizm w Europie

Koncepcje integracji terytorialnej i politycznej Europy. Atrybuty wspolczesnego regionalizmu: struktura regionow, przestrzen terytorialna i spoleczna, kultura i tozsamosc regionalna, regionalne partie i systemy wyborcze, samorzad regionalny. Regiony w integrujacej sie Europie. Tlo historyczne federalizmu europejskiego. Koncepcje i ewolucja federalizmu zachodnioeuropejskiego, srodkowo- i wschodnioeuropejskiego, rosyjskiego oraz brytyjskiego. Instytucje europejskiej wspolpracy politycznej oraz Wspolnot Europejskich. Powstanie, organizacja i funkcjonowanie Unii Europejskiej. Perspektywy integracji i rozszerzenia Unii.

4. Geografia polityczna i gospodarcza Europy

Struktura geopolityczna Europy. Struktura ludnosciowa Europy - problemy etniczne i geograficzne. Uksztaltowanie terenu, warunki klimatyczne oraz hydrologiczne w Europie. Osadnictwo i dzialalnosc gospodarcza na tle bazy surowcowej i srodowiska naturalnego czlowieka. Lokalizacja i funkcjonowanie przemyslu w Europie. Transport i lacznosc. Gospodarka morska. Rozmieszczenie produkcji rolnej w Europie - problemy wyzywienia ludnosci.

5. Instytucje Wspolnot Europejskich i zasady funkcjonowania Unii Europejskiej

Komisja Europejska, Rada Unii Europejskiej, Europejski Trybunal Sprawiedliwosci, Sad I Instancji, Parlament Europejski, Trybunal Obrachunkowy, Komitet Regionow, Komitet Ekonomiczno-Spoleczny oraz Rada Europejska - struktura i kompetencje. Mechanizm funkcjonowania instytucji wewnetrznych i podejmowania decyzji. Unia Europejska a inne Wspolnoty Europejskie - zakres i formy wspolpracy.

6. Procesy integracyjne w Europie

Geneza i ewolucja integracji gospodarczej w Europie Zachodniej: Europejska Wspolnota Wegla i Stali, Traktaty Rzymskie (Europejska Wspolnota Gospodarcza), Unia Europejska. Podstawowe cele integracji - swobodny przeplyw towarow, osob, uslug i kapitalu. Stadia integracji - unia celna, gospodarczo-walutowa, obejmujaca rynek wewnetrzny. Mechanizmy wyrownywania szans rozwoju panstw czlonkowskich Unii - interwencjonizm. Ekonomiczne aspekty rozszerzenia Unii Europejskiej. Rola malych i srednich przedsiebiorstw oraz rynku uslug w rozwoju gospodarczym Europy.

7. Finanse Unii Europejskiej

Integracja finansowa Unii Europejskiej - wspolny budzet, zasady gospodarowania finansami. Podstawowe aktywa i pasywa systemu finansowego Unii. Podmioty systemu finansowego Unii: Europejski Bank Centralny, Europejski Bank Inwestycyjny, Europejski Fundusz Inwestycyjny, banki komercyjne i inne. Fundusze Unii Europejskiej, w szczegolnosci: strukturalne, akcesyjne, spojnosci.

8. Prawo wspolnotowe

Europejska tradycja prawna - zrodla prawa europejskiego. Podstawowe modele prawa europejskiego: rewolucyjny (francuski), historyczny (niemiecki) i empiryczny (angielski). Prawo europejskie a prawo miedzynarodowe publiczne oraz prawo wewnetrzne panstw czlonkowskich Unii Europejskiej. Zakres kompetencji prawnych Wspolnot Europejskich i panstw czlonkowskich Unii. Mechanizmy integrowania prawodawstw poszczegolnych tradycji europejskich. Dostosowanie prawa polskiego do unijnego.

9. Europejskie prawo gospodarcze

Podstawowe zasady prawa europejskiego materialnego - swobodnego przeplywu towarow, osob, uslug i kapitalu oraz wolnej konkurencji. Instrumenty prawne i administracyjne sankcjonujace stosowanie prawa gospodarczego w Unii.

10. Wspolna polityka zagraniczna w zakresie bezpieczenstwa oraz wymiaru sprawiedliwosci i spraw wewnetrznych

Porozumienia regulujace zasady wspolpracy w zakresie: wymiaru sprawiedliwosci i spraw wewnetrznych, polityki wizowej i azylowej, walki z przestepczoscia finansowa, korupcja i terroryzmem, zwalczania zorganizowanej przestepczosci oraz rasizmu i ksenofobii. Instytucje i organa unijne odpowiedzialne za lad wewnetrzny - zakres dzialania i kompetencje. Wspolpraca krajow czlonkowskich w sprawach sadowych - cywilnych i karnych. Ochrona danych osobowych i wlasnosci intelektualnej. Lad w Europie i na swiecie po II wojnie swiatowej - znaczenie KBWE dla integracji politycznej kontynentu. Geneza, struktura i ewolucja Europejskiej Wspolnoty Politycznej oraz jej rola w zyciu politycznym kontynentu. Wspolna Polityka Zagraniczna i Bezpieczenstwa w Europie - geneza, podstawy prawne, formy oddzialywania. Rola Rady Europy oraz Unii Europejskiej i panstw czlonkowskich w ksztaltowaniu wspolnej polityki zagranicznej i bezpieczenstwa. Euroatlantycki system bezpieczenstwa - NATO i Europejska Tozsamosc Bezpieczenstwa i Obrony.

11. Wybrane polityki Wspolnot Europejskich

Zasieg oddzialywania politycznego i gospodarczego Wspolnot Europejskich. Wybrane zagadnienia dotyczace wspolnych polityk: regionalnej, rolnej, gospodarczej, handlowej, rynkowej, w zakresie ochrony srodowiska, kultury oraz badan i rozwoju. Polityka edukacyjna Unii Europejskiej. Polityka w zakresie ochrony zdrowia i zdrowia publicznego.

12. Spoleczne i kulturowe aspekty integracji europejskiej

Narody Europy. Tozsamosc europejska - europejski system wartosci. Dziedzictwo kulturowe Europy. Filozofia integracji europejskiej. Zasady komunikowania sie w spoleczenstwie wielokulturowym. Nurty i zachowania spoleczne w Europie: lokalizm, regionalizm, nacjonalizm. Konflikty spoleczne (etniczne, narodowosciowe) a integracja europejska. Migracje elementem integracji. Problemy demograficzne Europy. Wplyw integracji i globalizacji na zachowania spoleczne i kulture europejska. Spoleczne i kulturowe przemiany spoleczenstwa polskiego w procesie integracji europejskiej.

Modele relacji panstwo - kosciol we wspolczesnej Europie: separacja, autonomia, wspolpraca. Aspekty prawne i instytucjonalne relacji panstwo - kosciol. Wplyw relacji panstwo - kosciol na przemiany kulturowe i spoleczne.

13. Prawa socjalne i ochrona praw czlowieka w Radzie Europy i Unii Europejskiej

Status prawny obywateli Unii Europejskiej: charakter prawny, obowiazki i prawa obywatelskie. Prawa socjalne w Unii. Rozwiazania instytucjonalno-prawne w zakresie praw czlowieka na swiecie i w Europie. Procedury rozstrzygania sporow i skarg indywidualnych w ramach ONZ oraz Rady Europy - rola Europejskiego Trybunalu Praw Czlowieka. Europejska Karta Spoleczna. Konwencja Ramowa Rady Europy o Ochronie Mniejszosci Narodowych. Karta Jezykow Regionalnych i Mniejszosciowych.

14. Integracja Polski z Unia Europejska

Zasady przystepowania nowych panstw do Unii Europejskiej. Historia negocjacji Polski w sprawie czlonkostwa w Unii. Spoleczne i ekonomiczne aspekty integracji Polski z Unia. Struktura i dynamika przedsiebiorczosci oraz rola przedsiebiorstw w Polsce i Unii Europejskiej. Instytucjonalne wspieranie przedsiebiorczosci w procesie integracji europejskiej. Rolnictwo i wies polska a integracja Polski z Unia. Rola informacji w procesie rozszerzenia Unii Europejskiej. Integracja Polski z Unia w swiadomosci spolecznej Polakow i spoleczenstw krajow czlonkowskich. Rola informacji w procesie rozszerzania Unii. Oczekiwania Polski i panstw czlonkowskich zwiazane z rozszerzeniem Unii. Procedury wystepowania o fundusze unijne i zasady gospodarowania tymi funduszami.

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE

Wykaz przedmiotow specjalizacyjnych (przygotowujacych do wykonywania zawodu) i specjalnosciowych (poglebiajacych wyksztalcenie kierunkowe) oraz ich tresci programowe ustalaja uczelnie, uwzgledniajac wymagania okreslone dla danej specjalizacji.

VII. ZALECENIA

Przez przedmioty specjalizacyjne nalezy rozumiec przedmioty przygotowujace do wykonywania zawodu (w szczegolnosci do uzyskania uprawnien zawodowych), przez przedmioty specjalnosciowe - przedmioty poglebiajace wyksztalcenie kierunkowe w okreslonym zakresie wiedzy.

ZALACZNIK Nr 16b

Standardy nauczania dla kierunku studiow:

farmacja

STUDIA MAGISTERSKIE

I. WYMAGANIA OGOLNE

Studia magisterskie na kierunku farmacja trwaja nie mniej niz 5 lat (10 semestrow). Laczna liczba godzin zajec dydaktycznych wynosi nie mniej niz 4000, w tym 3555 godzin okreslonych w standardach nauczania.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Absolwent po ukonczeniu studiow na kierunku farmacja uzyskuje tytul zawodowy magistra. Kwalifikacje absolwenta kierunku farmacja obejmuja wiedze merytoryczna i umiejetnosci w zakresie:

- sporzadzania, wytwarzania i oceny jakosci substancji leczniczych i preparatow farmaceutycznych,

- wydawania oraz sprawowania nadzoru nad obrotem, przechowywaniem i wykorzystaniem produktow leczniczych i wyrobow medycznych,

- udzielania informacji i porad dotyczacych dzialania produktow leczniczych i stosowania wyrobow medycznych,

- prowadzenia badan naukowych nad lekiem.

Absolwenci tego kierunku moga rowniez podejmowac prace w laboratoriach analitycznych, a takze w ochronie zdrowia, po spelnieniu dodatkowych wymagan okreslonych odrebnymi przepisami.

III. GRUPY PRZEDMIOTOW I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 345

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 1 305

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 1 905

Razem: 3 555

IV. PRAKTYKI

Program studiow obejmuje obowiazkowe praktyki w wymiarze:

- 1 miesiac w aptece ogolnodostepnej (po III roku studiow),

- 1 miesiac w aptece szpitalnej (po IV roku studiow),

- 6 miesiecy w aptece ogolnodostepnej lub szpitalnej, po obronie pracy magisterskiej.

V. PRZEDMIOTY W GRUPACH I MINIMALNE OBCIAZENIE GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 345

1. Historia farmacji 15

2. Etyka zawodu 30

3. Psychologia z socjologia 15

4. Matematyka 30

5. Statystyka 30

6. Informatyka 30

7. Historia filozofii 15

8. Jezyk obcy 120

9. Wychowanie fizyczne 60

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 1 305

1. Chemia ogolna i nieorganiczna 150

2. Chemia analityczna 180

3. Chemia organiczna 210

4. Chemia fizyczna 105

5. Dorazna pomoc medyczna 15

6. Biofizyka 30

7. Biologia z genetyka 60

8. Botanika farmaceutyczna 90

9. Anatomia 30

10. Fizjologia 75

11. Patofizjologia 75

12. Mikrobiologia 90

13. Immunologia 30

14. Biochemia 105

15. Biologia molekularna 30

16. Medycyna katastrof 30

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 1 905

1. Farmakognozja 150

2. Chemia lekow 255

3. Synteza i technologia srodkow leczniczych 75

4. Farmakologia z farmakodynamika 210

5. Farmakokinetyka 30

6. Farmakoterapia z naukowa informacja o lekach 60

7. Technologia postaci leku 330

8. Biofarmacja 45

9. Bromatologia 75

10. Higiena i epidemiologia 30

11. Toksykologia 90

12. Prawo farmaceutyczne 30

13. Farmakoekonomika 30

14. Leki pochodzenia naturalnego 30

15. Biotechnologia farmaceutyczna 30

16. Farmacja praktyczna w aptece 60

17. Cwiczenia specjalistyczne z metodologia badan naukowych 375

VI. TRESCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTOW

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO

1. Historia farmacji

Historia lekow i lekoznawstwa. Dzieje aptek i aptekarstwa. Ewolucja wiedzy farmaceutycznej (nauczania farmaceutycznego). Rozwoj nauk farmaceutycznych. Tradycja i kultura medyczno-farmaceutyczna.

2. Etyka zawodu

Podstawy bioetyki. Ksztaltowanie wrazliwosci i postawy moralnej nieodzownej do etycznie slusznego rozstrzygniecia dylematow moralnych zwiazanych z wykonywaniem zawodu farmaceuty.

3. Psychologia z socjologia

Przedmiot ma na celu wprowadzenie elementow pozwalajacych przyszlemu farmaceucie na lepsze nawiazanie kontaktu, zarowno z pracownikami opieki zdrowotnej, jak i z pacjentem.

4. Matematyka

Potegowanie. Logarytmowanie. Funkcje odwrotne. Pochodne funkcji jednej i wielu zmiennych. Rachunek bledow. Calki oznaczone i nieoznaczone. Rownania rozniczkowe pierwszego rzedu.

5. Statystyka

Podstawowe pojecia rachunku prawdopodobienstwa i statystyki matematycznej. Estymacja parametrow. Testowanie hipotez statystycznych. Korelacja i regresja.

6. Informatyka

Poznanie systemu Windows oraz pakietu Microsoft Office (edytor tekstowy Microsoft Word, arkusz kalkulacyjny Excel, pakiet graficzny Power Point). Wspoldzialanie i powiazanie miedzy poznanymi programami. Podstawy biostatyki w oparciu o dostepny program statystyczny.

7. Historia filozofii

Poznanie podstawowych kierunkow filozoficznych w celu poszerzenia wiedzy ogolnej studentow kierunku farmacja.

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE

1. Chemia ogolna i nieorganiczna

Atomy i czasteczki. Uklad okresowy pierwiastkow. Izotopy promieniotworcze - wykorzystanie w diagnostyce i leczeniu. Mechanizmy tworzenia i rodzaje wiazan chemicznych. Zwiazki kompleksowe. Stany skupienia materii. Wlasciwosci fizykochemiczne roztworow. Procesy utlenienia i redukcji. Charakterystyka metali i niemetali. Identyfikacja substancji nieorganicznych. Zastosowanie substancji nieorganicznych w farmacji.

2. Chemia analityczna

Klasyczne metody analizy ilosciowej: analiza wagowa, objetosciowa, alkacymetria, redoksymetria, argentometria, kompleksometria, analiza gazowa.

3. Chemia organiczna

Podzial zwiazkow wegla i ich nazewnictwo. Struktura zwiazkow organicznych z wykorzystaniem teorii orbitali atomowych i molekularnych. Efekty elektronowe: mezomeryczny i indukcyjny. Glowne typy reakcji chemicznych (substytucja, addycja, eliminacja) i ich mechanizmy. Systematyka zwiazkow organicznych wedlug grup funkcyjnych, najwazniejsze wlasciwosci weglowodorow, fluorowcoweglowodorow, zwiazkow metaloorganicznych, amin, nitrozwiazkow, alkoholi, fenoli, eterow, aldehydow, ketonow, kwasow karboksylowych, funkcyjnych i szkieletowych pochodnych kwasow karboksylowych, pochodnych kwasu weglowego. Budowa i wlasciwosci podstawowych zwiazkow heterocyklicznych (piecio- i szescioczlonowych z atomami N, O, S) oraz zwiazkow pochodzenia naturalnego (alkaloidow, weglowodanow, steroidow, terpenow, lipidow, peptydow i bialek). Praktyczne zapoznanie sie z zasadami preparatyki i podstawami analizy zwiazkow organicznych.

4. Chemia fizyczna

Elementy mechaniki kwantowej. Podstawy termodynamiki chemicznej. Kinetyka reakcji chemicznych. Mechanizmy katalizy. Fizykochemia ukladow wielofazowych i zjawisk powierzchniowych. Elementy elektrochemii. Fizykochemiczne podstawy farmakokinetyki.

5. Dorazna pomoc medyczna

Przyczyny stanow bezposredniego zagrozenia zycia oraz zasady udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej.

6. Biofizyka

Fizyczne podstawy procesow fizjologicznych: krazenia, przewodnictwa nerwowego, wymiany gazowej, ruchu, wymiany substancji. Wplyw czynnikow fizycznych srodowiska na organizmy zywe. Metodyka pomiarow wielkosci fizycznych. Fizyczne aspekty diagnostyki i terapii.

7. Biologia z genetyka

Poziomy organizacji zywej materii i podstawy funkcjonowania organizmow. Wybrane zagadnienia z ekologii. Podstawy parazytologii, ewolucja ukladu pasozyt-zywiciel. Cytofizjologia komorki. Podstawy genetyki klasycznej, populacyjnej i molekularnej, genetyczne aspekty roznicowania komorek, dziedziczenie monogenowe i poligenowe cech czlowieka, genetyczny polimorfizm populacji ludzkiej.

8. Botanika farmaceutyczna

Charakterystyka morfologiczna i anatomiczna wazniejszych jednostek systematycznych, organizmow prokariotycznych, grzybow i roslin, dostarczajacych surowcow leczniczych i materialow stosowanych w farmacji. Metody badawcze w systematyce. Rozpoznawanie skladnikow komorek oraz tkanek, organow i gatunkow o znaczeniu farmaceutycznym. Podstawy biotechnologii roslin wyzszych: regulatory wzrostu, kultury in vivo, mikrorozmnazanie, zastosowanie w otrzymywaniu materialu leczniczego. Systemy ochrony roslin. Metody poszukiwania nowych gatunkow leczniczych, etnobotanika. Poznawanie roslin leczniczych i chronionych w stanie naturalnym i uprawie. Sporzadzanie zielnika roslin leczniczych.

9. Anatomia

Podstawy anatomii prawidlowej organizmu ludzkiego. Elementy anatomii funkcjonalnej i rozwojowej. Wspolzaleznosc miedzy budowa i funkcja organizmu w warunkach zdrowia i choroby.

10. Fizjologia

Elementy cytofizjologii. Mechanizmy regulacji nerwowej i hormonalnej. Fizjologia ukladu ruchu. Krazenie. Funkcje fizjologiczne krwi. Mechanizmy oddychania. Trawienie i wchlanianie. Wydzielanie i termoregulacja. Fizjologia rozrodu. Wplyw lekow na funkcje fizjologiczne organizmu.

11. Patofizjologia

Elementy patofizjologii komorki. Zaburzenia funkcji adaptacyjnych organizmu. Patofizjologia krwi i ukladu odpornosciowego. Zaburzenia regulacji organizmu. Podstawy patofizjologii poszczegolnych ukladow. Mechanizmy rozwoju nowotworow. Zaburzenia przemiany materii. Elementy etiologii.

12. Mikrobiologia

Bakteriologia ogolna i szczegolowa. Elementy wirusologii i mykologii. Charakterystyka bakterii, wirusow i grzybow chorobotworczych. Wplyw chemioterapeutykow oraz srodkow dezynfekcyjnych i antyseptycznych na drobnoustroje. Elementy diagnostyki mikrobiologicznej. Podstawy mikrobiologii farmaceutycznej.

13. Immunologia

Komorki immunologicznie kompetentne. Antygeny i przeciwciala. Mechanizmy odpowiedzi immunologicznej. Tolerancja immunologiczna. Odpornosc nieswoista: interferony, uklad dopelniacza. Regulacja procesow odpornosciowych. Podstawy immunopatologii. Nadwrazliwosc i choroby alergiczne. Autoimmunizacja. Immunologia nowotworow. Elementy immunologii transplantacyjnej. Immunoprofilaktyka i immunoterapia. Podstawy diagnostyki immunologicznej.

14. Biochemia

Struktura i funkcje biologiczne bialek. Enzymologia. Struktura i funkcje blon biologicznych, mechanizmy transportu, molekularne aspekty transdukcji sygnalow. Utlenianie biologiczne i bioenergetyka. Metabolizm weglowodanow i lipidow, katabolizm bialek i aminokwasow, aminy biogenne. Molekularne mechanizmy biosyntezy DNA, RNA i bialek, mutageneza i systemy napraw DNA. Molekularne mechanizmy biotransformacji lekow. Integracja i regulacja procesow metabolicznych. Leki jako modyfikatory procesow metabolicznych.

15. Biologia molekularna

Podstawy biologii molekularnej. Rekombinacja i klonowanie DNA. Molekularne aspekty cyklu komorkowego, proliferacja, apoptoza, transformacja nowotworowa. Metody detekcji i oznaczania kwasow nukleinowych oraz bialek. Metody badania genomu, hybrydyzacja. Reakcja lancuchowa polimerazy (Polymerase Chain Reaction). Zastosowanie metod biologii molekularnej w biotechnologii lekow, diagnostyce medycznej oraz terapii genowej.

16. Medycyna katastrof

Wyrozniki medycyny katastrof. Fazy akcji ratunkowej. Organizowanie akcji ratunkowej. Diagnostyka laboratoryjna akcji ratunkowej. Standardy postepowania przedszpitalnego w akcji ratunkowej. Swoiste zespoly chorobowe. Modele i zasady wspolpracy miedzynarodowej. Prawa czlowieka w sytuacjach nadzwyczajnych.

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE

1. Farmakognozja

Otrzymywanie surowcow leczniczych pochodzenia naturalnego, glownie roslinnego. Zwiazki pochodzenia roslinnego biologicznie czynne, metabolity pierwotne, weglowodany, tluszcze, bialka, metabolity wtorne, glikozydy, terpenoidy, fenylopropionoidy, alkaloidy - ich struktura chemiczna, dzialanie i zastosowanie w lecznictwie. Zawierajace te zwiazki reprezentatywne surowce, przede wszystkim farmakopealne, ich dzialanie i zastosowanie w lecznictwie. Identyfikacja roslin surowcow leczniczych, rowniez w postaci proszkow, jak i w mieszaninach, metodami makro- i mikroskopowymi oraz metodami analizy fitochemicznej - jakosciowej i ilosciowej. Ocena jakosci surowcow farmakognostycznych i ich standaryzacja.

2. Chemia lekow

Przeglad substancji leczniczych w ukladzie farmakologicznym, z uwzglednieniem nomenklatury miedzynarodowej oraz nazw synonimowych podstaw preparatow stosowanych w farmakoterapii schorzen osrodkowego i obwodowego ukladu nerwowego, ukladu sercowo-naczyniowego, pokarmowego i wydalniczego, wykazujacych aktywnosc przeciwinfekcyjna lekow stosowanych w terapii hormonalnej, witamin i enzymow. Zaleznosc struktura - dzialanie, z uwzglednieniem przydatnosci terapeutycznej lekow, glownie w aspekcie biochemicznego mechanizmu ich dzialania, drog podania, dystrybucji w ustroju, chemicznej biotransformacji, efektow niepozadanych i toksycznych. Kontrola jakosci lekow wedlug Farmakopei Polskiej i Farmakopei Europejskiej. Metody klasyczne i instrumentalne w ocenie substancji leczniczych i postaci lekow.

3. Synteza i technologia srodkow leczniczych

Metody poszukiwania zwiazkow biologicznie aktywnych - substancje wiodace i ich optymalizacja, HTS, chemia kombinatoryjna. Wybrane metody ogolne otrzymywania produktow posrednich i finalnych w syntezie srodkow leczniczych. Fizyczne i chemiczne procesy jednostkowe, ich ekonomia i ekologia. Izomeria optyczna, metody otrzymywania zwiazkow optycznie czynnych w wyniku rozdzialu racematow i syntezy asymetrycznej. Polimorfizm. GMP. Przemysl farmaceutyczny w Polsce. Ochrona patentowa. Przyklady otrzymywania lekow i grup lekow.

4. Farmakologia z farmakodynamika

Farmakologia ogolna. Mechanizmy dzialania lekow. Dzialanie farmakologiczne, dzialanie niepozadane i interakcje lekow nalezacych do roznych grup terapeutycznych (w szczegolnosci leki dzialajace na osrodkowy i obwodowy uklad nerwowy, uklad krazenia, przewod pokarmowy, drogi oddechowe, czynnosc hormonalna, chemioterapeutyki).

5. Farmakokinetyka

Losy leku w organizmie (wchlanianie, dystrybucja, eliminacja). Wyznaczanie parametrow farmakokinetycznych z zastosowaniem modeli komputerowych, fizjologicznych oraz technika bezmodelowa. Jednorazowe i wielokrotne podanie leku, stan stacjonarny. Wplyw stanow patologicznych oraz czynnikow genetycznych i srodowiskowych na farmakokinetyke lekow. Podstawy terapeutycznego monitorowania lekow.

6. Farmakoterapia z naukowa informacja o lekach

Farmakoterapia wybranych schorzen, ze szczegolnym uwzglednieniem chorob cywilizacyjnych oraz chorob wymagajacych przewleklego leczenia. Monoterapia i polipragmazja. Powiklania polekowe. Indywidualizacja farmakoterapii uwarunkowana wiekiem, stanami patologicznymi, czynnikami genetycznymi, czynnikami srodowiskowymi. Monitorowanie niepozadanych dzialan lekow. Zrodla pozyskiwania danych, dokumentacja oraz formy przekazywania informacji. Wspolczesne aspekty wspolpracy lekarza i farmaceuty oraz farmaceuty i pacjenta.

7. Technologia postaci leku

Charakterystyka i wymagania stawiane poszczegolnym postaciom leku. Procesy jednostkowe, substancje pomocnicze, metody sporzadzania plynnych, polstalych, stalych postaci leku. Poznanie zasady dobrej praktyki wytwarzania leku. Zasady prawidlowego sporzadzania leku recepturowego. Jakosc i trwalosc postaci leku. Biofarmaceutyczne aspekty formulowania postaci leku.

8. Biofarmacja

Biofarmaceutyczne aspekty podawania lekow. Dostepnosc farmaceutyczna i biologiczna substancji leczniczej z roznych postaci leku. Wplyw postaci leku, drogi podania, wlasciwosci fizykochemicznych substancji leczniczych i pomocniczych oraz czynnikow fizjologicznych na dostepnosc biologiczna substancji leczniczych.

9. Bromatologia

Teoretyczne i praktyczne wiadomosci o wplywie zywnosci na zdrowie czlowieka. Zalecenia zywieniowe dotyczace skladu pozywienia i sposobu odzywiania sie ludzi w prewencji chorob cywilizacyjnych: miazdzyca, cukrzyca, otylosc, osteoporoza i alergia pokarmowa. Dieta witaminami oraz makro- i mikroelementami. Preparaty farmaceutyczne zawierajace skladniki uzupelniajace diete: witaminy i mikroelementy, mozliwosci przedawkowania. Odzywki dla niemowlat i chorych dzieci, a takze preparaty do zywienia enteralnego prenatalnego. Interakcje pomiedzy lekami a pozywieniem.

10. Higiena i epidemiologia

Czynniki wplywajace na dobry stan fizyczny czlowieka, prewencja chorob. Znaczenie srodowiska zewnetrznego oraz wewnetrznego, zasady bezpieczenstwa i higieny pracy w laboratoriach. Komputerowe bazy danych dotyczacych zdrowia roznych populacji ludzi. Higiena psychiczna i profilaktyka uzaleznien, podstawowe pojecia i metody stosowane w badaniach epidemiologicznych.

11. Toksykologia

Rola i zadania wspolczesnej toksykologii, trucizna, toksycznosc, stopnie toksycznosci, rodzaje zatruc. Losy ksenobiotykow w organizmie: wchlanianie, dystrybucja, biotransfomacja: reakcje I i II fazy, inhibicja i indukcja enzymow mikrosomalnych. Mechanizmy dzialania toksycznego, bioaktywacja. Odlegle efekty toksyczne. Toksymetria. Badania i ocena toksycznosci ostrej, podostrej i przewleklej, dzialania rakotworczego, mutagennego, tetratogennego. Wybrane zagadnienia toksykologii szczegolowej. Zagadnienia wspolczesnej analizy toksykologicznej, nowoczesne metody wykrywania i oznaczania ksenobiotykow w materiale biologicznym i elementach srodowiska. Toksykomanie, toksykologia srodowiskowa, bezpieczenstwo chemiczne i ocena narazenia.

12. Prawo farmaceutyczne

Podstawy wiedzy z zakresu teorii organizacji i kierowania, prawa farmaceutycznego oraz ksztaltowanie umiejetnosci jej stosowania w dobrej praktyce farmaceutycznej.

13. Farmakoekonomika

Podstawy ekonomiki farmacji, farmakoepidemiologii.

14. Leki pochodzenia naturalnego

Charakterystyka lekow pochodzenia mineralnego, wirusowego, bakteryjnego, grzybowego, roslinnego i zwierzecego. Leki pochodzenia naturalnego w ukladzie farmakologicznym, sklad, postac, dzialanie i zastosowanie, dawkowanie, preparaty rynkowe: wybrane preparaty pochodzenia mineralnego, bakteryjnego (preparaty enzymatyczne), zwierzecego (enzymy, jady, inne bialka), preparaty stosowane w apiterapii, specyfiki roslinne, jak: mieszanki surowcow, preparaty galenowe i ich kompozycje, pochodzenia krajowego i zagranicznego. Miejsce fitoterapii we wspolczesnym lecznictwie. Metody oceny jakosci lekow roslinnych, zasady wprowadzania ich na rynek farmaceutyczny.

15. Biotechnologia farmaceutyczna

Potencjal produkcyjny zywych komorek i organizmow, podstawy biochemiczne, mozliwosci regulacji metodami technologicznymi. Hodowla in vivo drobnoustrojow, komorek zwierzecych i roslinnych, prowadzenie w nich procesow biosyntezy i biotransformacji, zastosowanie w produkcji farmaceutykow. Biokatalizatory unieruchomione: otrzymywanie i zastosowanie. Fuzja protoplastow, zastosowania. Biotechnologia molekularna: otrzymywanie i wprowadzanie genow do komorek drobnoustrojow roslinnych i zwierzecych, regulacja ekspresji genow, sposoby produkcji farmaceutykow technika rekombinowanego DNA. Koncepcja terapii genowej, metody wprowadzania genow i hamowania ekspresji genow w organizmie.

16. Farmacja praktyczna w aptece

Zasady dobrej praktyki aptecznej z uwzglednieniem opieki farmaceutycznej: zasady realizacji recept, ekspedycja lekow w sprzedazy odrecznej, obsluga aptecznych programow komputerowych, informacja o leku, poradnictwo w zakresie samodzielnego stosowania lekow, interakcje i niebezpieczenstwa zwiazane z terapia wielolekowa. Podstawy komunikacji interpersonalnej. Elementy marketingu i zarzadzania.

17. Cwiczenia specjalistyczne z metodologia badan naukowych

Cwiczenia specjalistyczne obejmuja wykonanie eksperymentow stanowiacych czesc doswiadczalna o wybranej tematyce oraz eksperymentow zwiazanych z praktycznym zapoznaniem sie z metodami badan naukowych stosowanych w tych cwiczeniach. W trakcie wykonywania czesci doswiadczalnej niezbedne jest zapoznanie sie z pismiennictwem zwiazanym z tematyka pracy, zaplanowanie eksperymentow, opracowanie wynikow umozliwiajacych dyskusje i wyciagniecie wnioskow w czesci teoretycznej pracy.

VII. ZALECENIA

1. W ramach przedmiotow do wyboru nalezy uwzglednic postepy nauk farmaceutycznych.

2. Preferowana forma prowadzenia zajec powinno byc nauczanie problemowe w poszczegolnych grupach przedmiotow, zwlaszcza ksztalcenia podstawowego i kierunkowego.

ZALACZNIK Nr 17

Standardy nauczania dla kierunku studiow:

filologia

STUDIA MAGISTERSKIE

I. WYMAGANIA OGOLNE

Studia magisterskie na kierunku filologia trwaja nie mniej niz 5 lat (10 semestrow). Laczna liczba godzin zajec dydaktycznych realizowanych na specjalnosciach grupy A wynosi od 2000 do 3000, a laczna liczba godzin zajec realizowanych na specjalnosciach grupy B wynosi od 2700 do 3900, w tym 1665 godzin dla grupy A i 1965 godzin dla grupy B okreslonych w standardach nauczania.

W ramach kierunku studiow filologia prowadzone sa specjalnosci, ktore roznia sie wymiarem godzin zajec dydaktycznych, liczba przedmiotow oraz liczba godzin poswieconych na praktyczne opanowanie odpowiednich, w przypadku niektorych filologii dwoch lub trzech, jezykow. Na filologiach: angielskiej, germanskiej, romanskiej (filologia francuska) i rosyjskiej odpowiednio jezyk angielski, niemiecki, francuski i rosyjski sa srodkami komunikacji (przedmioty kierunkowe: wyklady, cwiczenia i seminaria sa prowadzone w jezyku specjalnosci), a ich praktyczna nauka odbywa sie na poziomie bardzo zaawansowanym. Na innych specjalnosciach, takich jak filologia skandynawska, studenci poznaja jezyk od podstaw, a zajecia podstawowe prowadzone sa w jezyku polskim. Biorac pod uwage ten fakt, standardy roznicuja specjalnosci kierunku, dzielac je na dwie grupy:

Grupa A obejmuje te specjalnosci, na ktorych nauka jezyka rozpoczyna sie od poziomu zaawansowanego (filologia angielska, germanska, romanska, rosyjska) oraz filologie takie, jak: klasyczna, slowianska, bialoruska, ukrainska, na ktorych nauka jezyka rozpoczyna sie od poczatku, ale moze byc ona realizowana w wymiarze godzinowym zblizonym do specjalnosci, na ktorych kontynuuje sie nauke jezyka.

Grupa B obejmuje pozostale filologie, na ktorych nauka jezyka rozpoczyna sie od poczatku i wymaga znacznie wiekszej liczby godzin zajec dydaktycznych.

Standardy nauczania nie uwzgledniaja minimow programow umozliwiajacych uzyskanie przez filologa dodatkowych kwalifikacji zawodowych.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Absolwent studiow magisterskich na kierunku filologia otrzymuje tytul zawodowy magistra.

Absolwent kierunku filologia reprezentuje wysoki poziom przygotowania ogolnohumanistycznego oraz posiada ogolna znajomosc literatury, kultury i historii obszaru jezykowego wybranego jezyka i ogolne wyksztalcenie jezykoznawcze. Ponadto absolwent jest specjalista w zakresie praktycznej znajomosci jezyka i - w zaleznosci od wybranej specjalizacji - znawca literatury danego jezyka, zagadnien kulturowych danego obszaru jezykowego lub specjalista z zakresu jezykoznawstwa. Przygotowanie filologa stanowi podstawe do zdobycia dodatkowych kwalifikacji, umozliwiajacych wykonywanie zawodu tlumacza, wydawcy, organizatora i propagatora kultury danego obszaru jezykowego.

III. GRUPY PRZEDMIOTOW I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE:

grupa A grupa B

1. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 330 330

2. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE 1 335 1 635

Razem: 1 665 1 965

IV. PRAKTYKI

Dla tego kierunku nie ustala sie obligatoryjnej praktyki.

V. PRZEDMIOTY W GRUPACH I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE:

1. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO

(A i B) ogolem: 330

1. Przedmiot do wyboru (taki, jak: informatyka, logika, podstawy ochrony wlasnosci intelektualnej, przedmiot przyrodniczy) 30

2. Historia filozofii 60

3. Jezyk obcy (inny niz jezyk specjalnosci, moze byc realizowany zgodnie z "Zaleceniami") 120

4. Lacina/staro-cerkiewno-slowianski (w zaleznosci od historycznej przynaleznosci jezyka glownego) 60

5. Wychowanie fizyczne 60

2. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE

A B

1 335 1 635

Blok zajec literaturoznawczych:

1. Wstep do literaturoznawstwa 30 30

2. Historia literatury 120 120

Blok zajec z zakresu zagadnien kulturowych:

3. Kultura obszaru jezykowego 60 60

4. Historia obszaru jezykowego 30 30

Blok zajec jezykoznawczych:

5. Wstep do jezykoznawstwa 30 30

6. Gramatyka opisowa 120 120

7. Historia jezyka z elementami gramatyki historycznej 30 30

8. Gramatyka kontrastywna/metryka (przedmiot realizowany na filologii klasycznej) 15 15

Praktyczna nauka jezyka specjalnosci (w przypadku "filologii klasycznej" sa to "jezyki specjalnosci") 900 1 200

VI. TRESCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTOW

1. Wstep do literaturoznawstwa

Teoria dziela literackiego, stylistyka, wersyfikacja, rodzaje i gatunki literackie.

2. Historia literatury

Historia pismiennictwa obszaru jezykowego danego jezyka, uwzgledniajaca reprezentatywne pozycje literatury: poezji, dramatu i prozy.

3. Historia i kultura obszaru jezykowego

Elementy historii i kultury danego obszaru jezykowego, wyznaczajace jego specyfike kulturowa.

4. Wstep do jezykoznawstwa

Kategorie jezykowe, poziomy analizy jezyka, relacje paradygmatyczne i syntagmatyczne, wybrane zagadnienia historii jezykoznawstwa.

5. Gramatyka opisowa

Tresci obejmuja dzialy tematyczne istotne dla danego jezyka sposrod: fonetyki, fonologii, morfologii, skladni, semantyki, pragmatyki.

6. Gramatyka kontrastywna

Pojecia, zasady i cele analizy porownawczej.

7. Historia jezyka z elementami gramatyki historycznej

Historyczny kontekst rozwoju jezyka z uwzglednieniem cech systemu gramatycznego danego jezyka na najistotniejszych etapach jego rozwoju.

VII. ZALECENIA

Przedmioty, ktore powinny byc dodatkowo realizowane na wymienionych specjalnosciach oprocz standardow dla kierunku:

- filologia baltycka: jezyk lotewski 60 godzin,

- filologia romanska: drugi jezyk romanski 240 godzin,

- filologia rumunska: jezyk francuski 800 godzin,

- filologia slowianska: drugi jezyk slowianski 240 godzin,

- filologia ukrainska i bialoruska: jezyk rosyjski 240 godzin.

STUDIA ZAWODOWE

I. WYMAGANIA OGOLNE

Studia zawodowe na kierunku filologia trwaja nie mniej niz 6 semestrow (3 lata). Laczna liczba godzin zajec dydaktycznych wynosi nie mniej niz 2800, w tym 1785 godzin okreslonych w standardach nauczania.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Absolwent studiow zawodowych na kierunku filologia otrzymuje tytul zawodowy licencjata.

Absolwent powinien byc specjalista w zakresie praktycznej znajomosci jezyka, posiadac wyksztalcenie ogolnohumanistyczne oraz specjalistyczne w zakresie wiedzy o literaturze, kulturze i historii obszaru jezykowego wybranego jezyka.

Studia zawodowe na kierunku filologia umozliwiaja zdobycie zawodu nauczyciela, jezeli spelnione sa wymagania okreslone w przepisach o standardach ksztalcenia nauczycieli, oraz przygotowuja do podjecia zatrudnienia w charakterze tlumacza, organizatora i propagatora kultury danego obszaru jezykowego. W ksztalceniu powinny dominowac zajecia o charakterze warsztatowym, ktore przygotuja absolwenta do pracy w wybranym zawodzie.

III. GRUPY PRZEDMIOTOW I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 240

B. i C. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE 1 215

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE 330

Razem: 1 785

IV. PRAKTYKI

Obligatoryjnym elementem ksztalcenia na studiach zawodowych sa praktyki. Powinny one trwac nie mniej niz 8 tygodni. W zaleznosci od specjalizacji student moze je odbyc w instytucjach takich, jak: szkola, biuro tlumaczen, biuro podrozy.

V. PRZEDMIOTY W GRUPACH I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 240

1. Jezyk obcy (inny niz jezyk specjalnosci) 120

2. Historia filozofii 30

3. Przedmiot do wyboru 30

4. Wychowanie fizyczne 60

B. i C. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE 1 215

1. Historia literatury 120

2. Gramatyka opisowa 120

3. Kultura obszaru jezykowego 60

4. Historia obszaru jezykowego 30

5. Wstep do jezykoznawstwa 30

6. Wstep do literaturoznawstwa 30

7. Historia jezyka 30

8. Gramatyka kontrastywna 15

9. Praktyczna nauka jezyka specjalnosci 780

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE 330

W zaleznosci od ustalonej przez uczelnie specjalnosci i specjalizacji.

VI. TRESCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTOW

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO

1. Jezyk obcy (inny niz jezyk specjalnosci)

Ksztaltowanie i rozwijanie umiejetnosci porozumiewania sie w podstawowych sytuacjach zycia codziennego, wypracowanie umiejetnosci rozumienia ze sluchu, prowadzenia dyskusji, wyrazania opinii na dany temat, interpretacji przeczytanych tekstow, tworzenia wlasnych tekstow.

2. Historia filozofii

Przeglad zagadnien filozoficznych w perspektywie historycznej od starozytnosci po wspolczesnosc: klasyczna filozofia grecka, filozofia hellenistyczno-rzymska, filozofia wczesnochrzescijanska, filozofia sredniowieczna, filozofia nowozytna, kierunki filozofii wspolczesnej.

3. Przedmiot do wyboru

W zaleznosci od zainteresowan studenta mozliwosc rozszerzenia wiedzy z dziedziny niezwiazanej bezposrednio z kierunkiem studiow.

B i C. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE

1. Historia literatury

Historia pismiennictwa obszaru jezykowego danego jezyka, uwzgledniajaca reprezentatywne pozycje literatury: poezji, dramatu i prozy. Ukazanie najwazniejszych elementow procesu historycznoliterackiego w kontekscie tendencji ideowych i filozoficznych, polaczenie zjawisk i faktow literackich w calosc obejmujaca prady literackie, konwencje artystyczne w ich wspolzaleznosci i rozwoju historycznym. Rozwijanie umiejetnosci obcowania z dzielem literackim.

2. Gramatyka opisowa

Tresci obejmuja dzialy tematyczne istotne dla danego jezyka sposrod: fonetyki, fonologii, morfologii, skladni, semantyki, pragmatyki. Omawiane sa zagadnienia synchronii i diachronii w badaniu jezyka. Przedmiot uczy poprawnego stosowania zasad i regul gramatycznych oraz gramatycznej interpretacji dowolnego tekstu.

3. Kultura obszaru jezykowego

Elementy kultury danego obszaru jezykowego, wyznaczajace jego specyfike kulturowa. Omowienie odrebnosci danej kultury i jej zwiazkow z innymi obszarami kulturowymi.

4. Historia obszaru jezykowego

Elementy historii danego obszaru jezykowego, wyznaczajace jego specyfike. Omowienie kluczowych dla jego rozwoju wydarzen, postaci historycznych, problematyki konfliktow i pokojowego wspolzycia z sasiednimi panstwami.

5. Wstep do jezykoznawstwa

Kategorie jezykowe, poziomy analizy jezyka, wybrane zagadnienia historii jezykoznawstwa, wspolczesne szkoly i nurty jezykoznawstwa, ukazanie organicznych wiezi jezykoznawstwa z innymi galeziami wiedzy, wskazanie na praktyczne zastosowania badan jezykowych.

6. Wstep do literaturoznawstwa

Teoria dziela literackiego, stylistyka, wersyfikacja, rodzaje i gatunki literackie. Wprowadzenie podstawowych pojec z zakresu literaturoznawstwa oraz rozwijanie umiejetnosci czytania dziela literackiego, jego analizy i interpretacji, okreslanie cech formalnych.

7. Historia jezyka

Historyczny kontekst rozwoju jezyka z uwzglednieniem cech systemu gramatycznego danego jezyka na najistotniejszych etapach jego rozwoju. Periodyzacja, zmiany w slownictwie i gramatyce, czynniki spoleczno-kulturowe wplywajace na rozwoj jezyka, zabytki pismiennicze.

8. Gramatyka kontrastywna

Pojecia, zasady i cele analizy porownawczej, zapoznanie z teoria i praktyka badan konfrontatywnych, zarys rozwoju porownywanych jezykow, ich zroznicowanie fonetyczne, fonologiczne i morfologiczne.

9. Praktyczna nauka jezyka specjalnosci

Ksztalcenie umiejetnosci poprawnego wykorzystywania jezyka w zakresie podstawowych rodzajow komunikacji jezykowej. Rozwijanie umiejetnosci komunikowania sie w roznych sytuacjach, tworzenia tekstow zroznicowanych stylistycznie, wyrazania sadow i opinii.

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE

Liste przedmiotow specjalizacyjnych i specjalnosciowych oraz tresci programowe tych przedmiotow okreslaja jednostki prowadzace kierunek studiow, uwzgledniajac wymagania danej specjalizacji.

VII. ZALECENIA

1. Przez przedmioty specjalizacyjne nalezy rozumiec przedmioty przygotowujace do wykonywania zawodu - w szczegolnosci do uzyskania uprawnien zawodowych, przez przedmioty specjalnosciowe - przedmioty poglebiajace wyksztalcenie kierunkowe w okreslonych zakresach wiedzy.

2. Od kandydatow na studia jest wymagana podstawowa znajomosc jezyka obcego.

ZALACZNIK Nr 18

Standardy nauczania dla kierunku studiow:

filologia polska

STUDIA MAGISTERSKIE

I. WYMAGANIA OGOLNE

Studia magisterskie na kierunku filologia polska trwaja nie mniej niz 5 lat (10 semestrow). Laczna liczba godzin zajec wynosi nie mniej niz 2500, w tym 1170 godzin okreslonych w standardach nauczania.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Absolwent studiow magisterskich na kierunku filologia polska otrzymuje tytul zawodowy magistra.

Absolwent ten, posiadajacy wiedze ogolnohumanistyczna, powinien byc przygotowany do pracy naukowej albo do wykonywania zawodu nauczyciela, jezeli spelnione sa wymagania okreslone w przepisach o standardach ksztalcenia nauczycieli. Ponadto bedzie mogl zdobywac wezsze kwalifikacje praktyczne w toku pracy w instytucjach kultury, wydawnictwach, redakcjach czasopism, komunikacji masowej (prasa codzienna, radio, telewizja).

III. GRUPY PRZEDMIOTOW I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 420

B. i C. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE 750

Razem: 1 170

IV. PRZEDMIOTY W GRUPACH I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 420

1. Przedmiot do wyboru 30

2. Historia Polski 30

3. Historia filozofii 60

4. Jezyk lacinski 60

5. Jezyk obcy 180

6. Wychowanie fizyczne 60

B. i C. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE 750

1. Historia literatury polskiej do roku 1939 180

2. Literatura wspolczesna po roku 1939 60

3. Literatura powszechna 60

4. Poetyka i analiza dziela literackiego 90

5. Teoria literatury 30

6. Wiedza o historii jezyka polskiego 90

7. Wiedza o wspolczesnym jezyku polskim 120

8. Teorie jezykoznawcze 60

9. Wiedza o kulturze 60

V. TRESCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTOW

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO

1. Przedmiot do wyboru

W zaleznosci od zainteresowan studenta mozliwosc uzyskania szerszej wiedzy z zakresu informatyki, przedmiotu przyrodniczego, podstaw ochrony wlasnosci intelektualnej lub innego przedmiotu niezwiazanego bezposrednio z kierunkiem studiow.

2. Historia Polski

Charakterystyka kolejnych epok rozwoju polskiej panstwowosci, ze szczegolnym uwzglednieniem idei politycznych i spolecznych oraz zjawisk zycia kulturalnego.

3. Historia filozofii

Przeglad zagadnien filozoficznych w perspektywie historycznej, ze szczegolnym uwzglednieniem problematyki etycznej, aksjologicznej i estetycznej.

4. Jezyk lacinski

Zapoznanie z regulami gramatycznymi jezyka w stopniu umozliwiajacym rozumienie i przeklad czesto cytowanych tekstow. Przyswojenie zasobu leksykalnego umozliwiajace wyjasnienie etymologii uzywanej w filologii polskiej terminologii naukowej.

B i C. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE

1. Historia literatury polskiej do roku 1939

Problematyka periodyzacji dziejow literatury. Przeglad reprezentatywnych dziel literatury poszczegolnych epok. Wprowadzenie do metodologii interpretacji dziel literackich z uwzglednieniem kontekstu macierzystego i tradycji literackiej. Charakterystyka procesow rozwoju literatury: pradow literackich i ruchu konwencji artystycznych. Historycznoliteracka analiza tekstow. Zapoznanie z wybranymi pracami analitycznymi i systematycznymi historykow literatury oraz przykladami publicystyki krytycznoliterackiej.

2. Literatura wspolczesna po roku 1939

Zapoznanie z tekstami literackimi tworcow reprezentujacych rozne pokolenia i prady artystyczne wspolistniejace ze soba w okresie wojny i po roku 1945. Charakterystyczne tendencje w krytyce literackiej tego okresu.

3. Literatura powszechna

Zapoznanie z wybranymi dzielami literatury swiatowej, zwlaszcza w aspekcie ich wplywu na rozwoj literatury polskiej - ze szczegolnym uwzglednieniem tekstow z XX wieku lub zapoznanie z literatura wybranego kregu kulturowego, lub zapoznanie z literatura wybranego kraju.

4. Poetyka i analiza dziela literackiego

Analiza teoretycznoliteracka tekstu, jego tresci, struktury, nawiazan do innych tekstow.

5. Teoria literatury

Przeglad i charakterystyka szkol teoretycznoliterackich. Dzieje badan nad struktura dziela literackiego.

6. Wiedza o historii jezyka polskiego

Jezyk polski na tle jezykow slowianskich, z uwzglednieniem gramatyki staro-cerkiewno-slowianskiego, najstarszego zapisanego jezyka slowianskiego, niezbednej do zrozumienia mechanizmow rozwoju polskiego jezyka etnicznego. Zroznicowanie dialektalne jezyka polskiego. Powstanie i rozwoj polskiego jezyka literackiego. Ewolucja systemu gramatycznego.

7. Wiedza o wspolczesnym jezyku polskim

Opis struktury jezyka polskiego na poziomie fonetycznym, morfologicznym, skladniowym, semantycznym i pragmatycznym. Zagadnienia kultury jezyka polskiego. Slowniki - problemy leksykologii i leksykografii polskiej. Zroznicowanie jezyka polskiego na warianty regionalne, socjalne i stylowe.

8. Teorie jezykoznawcze

Przeglad i charakterystyka badan nad jezykiem. Jezyk naturalny na tle innych systemow semiotycznych. Metody badan. Prezentacja kluczowych teorii i szkol jezykoznawczych.

9. Wiedza o kulturze

Elementy antropologii kultury. Znak. Symbol. Mit. Czas i przestrzen w kulturach swiata. Etnicznosc. Pluralizm kulturowy. Globalizacja. Etnocentryzm. Rasizm. Antropologia wspolczesnosci. Problemy kultury popularnej. Kultura alternatywna. Audiowizualnosc w kulturze. Rola obrazu w kulturze wspolczesnej. Historia i teoria sztuk audiowizualnych. Analiza przekazow audiowizualnych.

STUDIA ZAWODOWE

I. WYMAGANIA OGOLNE

Studia zawodowe na kierunku filologia polska trwaja nie mniej niz 3 lata (6 semestrow). Laczna liczba godzin zajec dydaktycznych wynosi nie mniej niz 2200, w tym 1260 godzin okreslonych w standardach.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Absolwent studiow zawodowych na kierunku filologia polska otrzymuje tytul licencjata.

Absolwent powinien posiadac wyksztalcenie ogolnohumanistyczne oraz specjalistyczne w zakresie wiedzy o literaturze i jezyku polskim, a takze znac podstawy metodologii badan filologicznych. Szczegolna uwage nalezy skierowac na ksztalcenie tzw. umiejetnosci polonistycznych (analiza i tworzenie tekstu). Tresci ksztalcenia filologicznego powinny uwzgledniac szerokie tlo kulturowe. Studia zawodowe na kierunku filologia polska umozliwiaja zdobycie zawodu nauczyciela, jezeli spelnione sa wymagania okreslone w przepisach o standardach ksztalcenia nauczycieli albo przygotowuja do pracy w charakterze wydawcy-redaktora. W ksztalceniu powinny dominowac zajecia o charakterze warsztatowym, ktore przygotuja absolwenta do pracy w wybranym zawodzie.

III. GRUPY PRZEDMIOTOW I MINIMALNE OBCIAZANIE GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 330

B. i C. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE 600

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE 330

Razem: 1 260

IV. PRAKTYKI

Praktyki w wymiarze co najmniej 8 tygodni. Miejsce ich odbywania zalezy od wybranej specjalizacji.

V. PRZEDMIOTY W GRUPACH I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 330

1. Jezyk obcy 120

2. Jezyk lacinski 30

3. Historia filozofii 30

4. Historia Polski 30

5. Edukacja informatyczna 30

6. Przedmiot do wyboru 30

7. Wychowanie fizyczne 60

B. i C. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE 600

1. Wiedza o kulturze 30

2. Literatura powszechna 30

3. Teoria literatury z poetyka 60

4. Analiza dziela literackiego 30

5. Wiedza o komunikacji jezykowej 60

6. Stylistyka 30

7. Historia literatury polskiej do roku 1939 180

8. Wspolczesna literatura polska 30

9. Wiedza o wspolczesnym jezyku polskim 120

10. Wiedza o historii jezyka polskiego 30

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE 330

W zaleznosci od wybranej specjalnosci i specjalizacji.

VI. TRESCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTOW

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO

1. Jezyk lacinski

Poznanie regul gramatycznych i leksyki jezyka w stopniu umozliwiajacym rozumienie i przeklad czesto cytowanych tekstow.

2. Historia filozofii

Jonska filozofia przyrody. Sokrates, Platon i Arystoteles. Stoicyzm i epikureizm. Filozofia chrzescijanska. Empiryzm i racjonalizm. Idealizm i materializm. Determinizm. Idealizm transcendentalny I. Kanta. Filozofia zycia: Schopenhauer, Nietzsche. Egzystencjalizm, fenomenologia, strukturalizm, hermeneutyka.

3. Historia Polski

Charakterystyka kolejnych epok rozwoju polskiej panstwowosci ze szczegolnym uwzglednieniem idei politycznych i spolecznych oraz zjawisk zycia kulturalnego.

4. Edukacja informatyczna

Obsluga komputera, Internet, poczta elektroniczna, bazy danych, edytory tekstu.

5. Przedmiot do wyboru

Etyka, historia sztuki, estetyka, logika, semiotyka, socjologia, antropologia kultury.

B. i C. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE I KIERUNKOWE

1. Wiedza o kulturze

Elementy antropologii kultury. Problemy kultury popularnej. Rola obrazu we wspolczesnej kulturze. Elementy historii i teorii teatru, filmu, telewizji, radia. Analiza przedstawienia teatralnego i filmu. Zwiazki teatru i filmu z literatura.

2. Literatura powszechna

Wybrane dziela swiatowej literatury - szczegolnie te, ktore mialy istotny wplyw na literature polska. Epika, liryka, dramat - najwybitniejsze dokonania i ewolucja. Przemiany w literaturze XX wieku.

3. Teoria literatury z poetyka

Jezyk i styl artystyczny. Fonetyczne, leksykalne i skladniowe srodki stylistyczne. Tropy stylistyczne. Stylizacja. Typy wiersza polskiego. Rodzaje i gatunki literackie. Kompozycja dziela literackiego. Kategorie estetyczne - komizm, humor, ironia, tragizm, patos. Okres literacki, prad literacki, konwencja literacka. Przemiany form literackich.

4. Analiza dziela literackiego

Opis, analiza i interpretacja wybranych tekstow literackich. Stosowanie roznych metodologii. Dostrzeganie kontekstow interpretacyjnych. Wartosciowanie.

5. Wiedza o komunikacji jezykowej

Akt komunikacji jezykowej. Funkcje wypowiedzi. Kompetencja komunikacyjna. Opis i analiza aktow komunikacji jezykowej, z uwzglednieniem dorobku pragmalingwistyki, lingwistyki tekstu (gatunki tekstow) i stylistyki funkcjonalnej. Trudnosci i nieporozumienia komunikacyjne i sposoby ich unikania.

6. Stylistyka

Pojecie stylu. Zroznicowanie stylowe jezyka. Charakterystyka stylow. Analiza stylistyczna wybranych tekstow. Cechy dobrego stylu. Tworzenie tekstow - mowionych i pisanych, zroznicowanych stylowo i gatunkowo. Przetwarzanie tekstow w roznych celach (poprawianie, streszczanie, przeksztalcanie stylistyczne, skracanie, rozwijanie). Elementy kultury zywego slowa.

7. Historia literatury polskiej do roku 1939

Okresy literackie jako formacje kulturowe. Prady artystyczne, poetyki, programy i postawy filozoficzne. Reprezentatywne gatunki literackie. Reprezentatywne dziela literatury polskiej od sredniowiecza do II wojny swiatowej i ich tworcy. Uwzglednienie kontynuacji i nawiazan. Historycznoliteracka analiza tekstow.

8. Wspolczesna literatura polska

Kierunki rozwoju literatury polskiej od wybuchu II wojny swiatowej. Literatura w Polsce i na emigracji. Periodyzacja. Pokolenia literackie. Proza i poezja. Dramaturgia i teatr. Literatura faktu. Esej, reportaz, felieton, dziennik.

9. Wiedza o wspolczesnym jezyku polskim

Opis struktury jezyka na poziomie fonologicznym, morfologicznym, skladniowym i semantycznym. Leksykologia i leksykografia. Slowniki jezyka polskiego. Kultura jezyka - norma jezykowa, rozpoznawanie i klasyfikowanie bledow jezykowych. Odmiany terytorialne, spoleczne i funkcjonalne jezyka polskiego.

10. Wiedza o historii jezyka polskiego

Powstanie polskiego jezyka etnicznego. Zaleznosci miedzy historia polityczna, spoleczna i kulturalna narodu a rozwojem jezyka. Periodyzacja dziejow jezyka polskiego. Funkcjonalno-stylistyczne zroznicowanie polszczyzny doby staropolskiej, sredniopolskiej i nowopolskiej. Wplywy obce. Rozwoj systemu jezykowego polszczyzny (opis najwazniejszych ewolucji fonologicznych, fleksyjnych i skladniowych). Zmiany w leksyce.

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE

Wykaz przedmiotow oraz ich tresci programowe ustalaja rady wydzialow, uwzgledniajac wymagania dla danej specjalizacji.

VII. ZALECENIA

Przez przedmioty specjalizacyjne nalezy rozumiec przedmioty przygotowujace do wykonywania zawodu - w szczegolnosci do uzyskania uprawnien zawodowych, przez przedmioty specjalnosciowe - przedmioty poglebiajace wyksztalcenie kierunkowe w okreslonym zakresie wiedzy.

ZALACZNIK Nr 19

Standardy nauczania dla kierunku studiow:

finanse i bankowosc

STUDIA MAGISTERSKIE

I. WYMAGANIA OGOLNE

Studia magisterskie na kierunku finanse i bankowosc trwaja co najmniej 4,5 roku (9 semestrow). Laczny wymiar godzin zajec wynosi okolo 3.000, w tym 1.365 godzin okreslonych w standardach nauczania.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Kierunek ksztalci specjalistow, ktorzy w oparciu o zdobyta wiedze teoretyczna i nabyte umiejetnosci praktyczne sa przygotowani do zarzadzania finansami przedsiebiorstw i instytucji finansowych.

III. GRUPY PRZEDMIOTOW I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE:

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 300

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 675

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 390

Razem: 1.365

IV. PRAKTYKI

Dla studiow magisterskich nie ustala sie obligatoryjnej formy praktyki.

V. PRZEDMIOTY W GRUPACH I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE:

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 300

1. Jezyki obce 120

2. Podstawy filozofii lub podstawy socjologii (do wyboru) 60

3. Historia gospodarcza lub geografia ekonomiczna (do wyboru) 30

4. Wychowanie fizyczne 90

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 675

1. Mikroekonomia 90

2. Makroekonomia 90

3. Ekonomia matematyczna 30

4. Matematyka 60

5. Statystyka 75

6. Ekonometria 90

7. Informatyka 60

8. Rachunkowosc 60

9. Podstawy zarzadzania 60

10. Prawo 60

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 390

1. Podstawy nauki o finansach 30

2. Finanse publiczne 45

3. Zarzadzanie finansami przedsiebiorstw 60

4. Finanse lokalne 30

5. Finanse miedzynarodowe 45

6. Bankowosc 45

7. Rynek kapitalowy i pieniezny 30

8. Ubezpieczenia 30

9. Prognozowanie i symulacje 45

10. Zastosowania matematyki w finansach i bankowosci 30

VI. TRESCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTOW

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE

1. Mikroekonomia

Rynek. Gospodarstwo domowe. Teoria zachowania sie konsumenta. Teoria produkcji. Konkurencja doskonala i monopol. Rownowaga przedsiebiorstwa. Oligopol. Alternatywne teorie przedsiebiorstwa. Rynki czynnikow produkcji. Rownowaga konkurencyjna i elementy teorii dobrobytu.

2. Makroekonomia

Gospodarka narodowa. Globalne: popyt i podaz. Rownowaga makroekonomiczna. Produkt spoleczny, dochod narodowy. Budzet panstwa, deficyt i dlug publiczny. Pieniadz i system bankowy. Rynek pieniadza. Makroekonomia keynesowska a makroekonomia klasyczna. Cykl koniunkturalny. Inflacja, bezrobocie. Gospodarka otwarta. Rownowaga zewnetrzna. Polityka budzetowa, monetarna, kursu walutowego. Polityka stabilizacyjna i model IS-LM. Wzrost gospodarczy.

3. Ekonomia matematyczna

Matematyczna teoria popytu. Funkcja popytu. Teoria produkcji. Modele matematyczne przedsiebiorstwa. Modele rynku. Modele rownowagi ogolnej. Rownowaga ogolna a optimum Pareto. Proste modele wzrostu gospodarczego. Modele cyklu koniunkturalnego. Modele typu input-output.

4. Matematyka

Funkcje jednej, dwoch oraz wielu zmiennych i ich zastosowania ekonomiczne (rachunek marginalny, ekstrema). Elementy rachunku calkowego. Wprowadzenie do rownan rozniczkowych i roznicowych - z zastosowaniami w ekonomii. Rachunek wektorow i macierzy. Uklady rownan i nierownosci liniowych - przyklady ekonomiczne.

5. Statystyka

Dane i podstawowe miary statystyczne. Zmienna losowa, podstawowe rozklady zmiennych losowych. Rozklady z prob. Przedzialy ufnosci. Testowanie hipotez statystycznych. Statystyczne miary wspolzaleznosci zjawisk. Analiza dynamiki zjawisk. Techniki losowania prob. Projektowanie eksperymentow statystycznych.

6. Ekonometria

Opisowe modele ekonometryczne. Estymatory, estymacja punktowa i przedzialowa. Regresja. Prognozowanie na podstawie modeli jedno- i wielorownaniowych. Ekonometryczna analiza popytu, produkcji i kosztow. Podstawy badan operacyjnych: programy liniowe, typowe zadania optymalizacyjne, algorytmy rozwiazywania, podejmowanie decyzji w warunkach ryzyka i niepewnosci.

7. Informatyka

Pojecia podstawowe. Sprzet komputerowy. Oprogramowanie (podstawowe, narzedziowe i uzytkowe). Systemy operacyjne. Edytory tekstow. Arkusz kalkulacyjny. Wykorzystanie pakietow statystycznych. Tworzenie i obsluga baz danych.

8. Rachunkowosc

Regulacje prawne i standardy miedzynarodowe rachunkowosci. Zasady i techniki rachunkowosci. Operacje gospodarcze i ich wplyw na bilans. Bilansowanie majatkow. Rachunek przeplywow kapitalu. Analiza efektywnosci ekonomicznej i sytuacji finansowej przedsiebiorstwa.

9. Podstawy zarzadzania

Organizacja - cele i mierniki efektywnosci. Strategie zarzadzania organizacjami. Planowanie strategiczne. Struktury organizacyjne. Procedury organizacyjne. Kierowanie ludzmi. Polityka kadrowa. Style kierowania. Kultura organizacyjna. Reorganizacja. Zarzadzanie zmianami.

10. Prawo

Podmioty i instytucje gospodarcze. Struktura prawna gospodarki. Uwarunkowania prawne prowadzenia dzialalnosci gospodarczej. Rola i rodzaje umow w obrocie gospodarczym. Spolka prawa handlowego. Czynnosci handlowe (sprzedaz, agencja, komis, sklad, spedycja). Prawo wekslowe i czekowe. Ochrona wlasnosci przemyslowej.

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE

1. Podstawy nauki o finansach

Istota finansow. Funkcje finansow. Ujecie systemu finansowego. Glowne ogniwa systemu finansowego. Polityka monetarna i polityka fiskalna.

2. Finanse publiczne

Finanse publiczne i ich funkcje. System finansowy panstwa. Dystrybucja publicznych zasobow pienieznych. Dlug publiczny. Budzet przedsiebiorstwa. Budzety lokalne. Struktura dochodow budzetowych. Struktura wydatkow budzetowych. Planowanie budzetowe. Skarb panstwa.

3. Zarzadzanie finansami przedsiebiorstw

Kapitaly i fundusze podmiotow gospodarczych. Analiza finansowa i analiza kosztow. Mechanizmy i instrumenty tworzenia oraz podzialu rynku finansowego. Zasady i formy opodatkowania przedsiebiorstw. Systemy amortyzacyjne. Planowanie i finansowanie dzialalnosci eksploatacyjnej i inwestycyjnej. Powiazanie przedsiebiorstw z rynkiem pienieznym i kapitalowym. Systemy rozliczen pienieznych. Finansowanie handlu zagranicznego. Finansowe aspekty prywatyzacji.

4. Finanse lokalne

Samorzad terytorialny. Kompetencje finansowe organow lokalnych. Dochody terenowe z tytulu podatkow i wplat. Pozostale dochody. Wydatki terenowe. Powiazania finansowe organow lokalnych i centralnych. Kontrola terenowej gospodarki finansowej.

5. Finanse miedzynarodowe

Rynki i transakcje walutowe. Systemy kursowe na swiecie. Zabezpieczenie przed ryzykiem kursowym. Bilans platniczy. Sposoby dokonywania zaplat zagranicznych. Miedzynarodowe instytucje i miedzynarodowe organizacje finansowe. Najwieksze miedzynarodowe centra finansowe. Kredyty zagraniczne. Swiatowe rynki terminowe. Systemy popierania eksportu.

6. Bankowosc

Funkcje banku, jego miejsce w systemie finansowym panstwa. Systemy bankowe w wybranych krajach swiata. Struktura polskiego systemu bankowego. Podaz pieniadza. Polityka i instrumenty banku centralnego. Organizacja banku komercyjnego. Operacje bierne bankow: przyjmowanie wkladow. Operacje czynne bankow: udzielanie kredytow. Zdolnosc kredytowa. Operacje uslugowe. Polityka bankowa. Marketing bankowy.

7. Rynek kapitalowy i pieniezny

Instytucje rynku kapitalowego. Instrumenty rynku kapitalowego i ich atrybuty. Ryzyko finansowe na rynku kapitalowym. Lokaty kapitalowe i ich rentownosc. Podatkowe i pozafiskalne stymulatory rozwoju rynku kapitalowego i pienieznego. Popyt i podaz kapitalu pozyczkowego. Papiery wartosciowe. Stopa dyskontowa. Zasady publicznego obrotu papierami wartosciowymi. Obroty na rynku pienieznym.

8. Ubezpieczenia

Ubezpieczenia spoleczne w Polsce. Ubezpieczenia gospodarcze. Struktura ubezpieczen majatkowych. Organizacja i wyniki dzialalnosci ubezpieczeniowej. Ubezpieczenia osobowe umowne w Polsce. Systemy ubezpieczen osobowych na swiecie. Nadzor i gwarancje w ubezpieczeniach.

9. Prognozowanie i symulacje

Narzedzia, metody i techniki komputerowego opracowywania prognoz prostych, wariantowych, opartych na modelach tendencji rozwojowej, przyczynowo-skutkowych, wielorownaniowych ekonometrycznych i nieekonometrycznych. W trakcie zajec sluchacze zostaja zaznajomieni co najmniej z jednym pakietem programow komputerowych, za pomoca ktorego beda mogli przeprowadzic analize ilosciowa wybranych przez siebie zjawisk gospodarczych oraz dokonac prognoz.

10. Zastosowania matematyki w finansach i bankowosci

Wartosc pieniadza w czasie. Rachunek rent. Rozliczenie kredytow i pozyczek. Trwalosc instrumentow finansowych. Wycena instrumentow finansowych. Analiza portfelowa. Konstrukcja portfela o zadanych charakterystykach (zwrot albo ryzyko). Konstrukcja portfeli na podstawie notowan polskiego rynku kapitalowego. Elementy rachunku aktuarialnego. Kalkulacja stawek ubezpieczeniowych.

STUDIA ZAWODOWE

I. WYMAGANIA OGOLNE

Studia zawodowe na kierunku finanse i bankowosc trwaja co najmniej 3 lata (6 semestrow). Laczny wymiar godzin zajec wynosi okolo 2.200, w tym 1.830 godzin okreslonych w standardach nauczania.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Absolwent (otrzymuje tytul licencjata) powinien byc specjalista, ktory w oparciu o zdobyta wiedze teoretyczna i nabyte umiejetnosci praktyczne jest przygotowany do ewidencji zaszlosci gospodarczych i zarzadzania na szczeblu operacyjnym finansami przedsiebiorstw, instytucji finansowych oraz samorzadow terytorialnych.

III. GRUPY PRZEDMIOTOW I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 210

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 585

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 375

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE 660

Razem: 1.830

IV. PRAKTYKA

Praktyka zawodowa o minimalnym wymiarze 6 tygodni.

V. PRZEDMIOTY W GRUPACH I MINIMALNE OBCIAZENIA GODZINOWE

A. PRZEDMIOTY KSZTALCENIA OGOLNEGO 210

1. Jezyki obce 90

2. Podstawy socjologii 30

3. Historia gospodarcza lub geografia ekonomiczna (do wyboru) 30

4. Wychowanie fizyczne 60

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE 585

1. Mikroekonomia 90

2. Makroekonomia 90

3. Matematyka 90

4. Statystyka (opisowa) 60

5. Informatyka 60

6. Rachunkowosc 60

7. Podstawy zarzadzania 60

8. Prawo 60

9. Podstawy ekonometrii 15

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE 375

1. Podstawy nauki o finansach 30

2. Finanse publiczne 30

3. Zarzadzanie finansami przedsiebiorstw 60

4. Finanse samorzadu terytorialnego 30

5. Finanse miedzynarodowe 45

6. Bankowosc 60

7. Rynek kapitalowy i pieniezny 30

8. Ubezpieczenia 30

9. Zastosowanie matematyki w finansach i bankowosci 30

10. Zarzadzanie ryzykiem 30

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE

(odpowiednie dla danej specjalizacji i specjalnosci) 660

VI. TRESCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTOW

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE

1. Mikroekonomia

Rynek. Gospodarstwa domowe. Teoria zachowania konsumenta. Teoria produkcji. Konkurencja doskonala i monopol. Rownowaga przedsiebiorstwa. Oligopol. Alternatywne teorie przedsiebiorstwa. Rynki czynnikow produkcji. Rownowaga konkurencyjna i elementy teorii dobrobytu.

2. Makroekonomia

Gospodarka narodowa. Globalne: popyt i podaz. Rownowaga makroekonomiczna. Produkt spoleczny, dochod narodowy. Budzet panstwa, deficyt i dlug publiczny. Pieniadz i system bankowy. Rynek pieniadza. Makroekonomia keynesowska a makroekonomia klasyczna. Cykl koniunkturalny. Inflacja, bezrobocie. Gospodarka otwarta. Rownowaga zewnetrzna. Polityka budzetowa, monetarna, kursu walutowego. Polityka stabilizacyjna i model IS-LM. Wzrost gospodarczy.

3. Matematyka

Funkcje jednej, dwoch oraz wielu zmiennych i ich zastosowania ekonomiczne (rachunek marginalny, ekstrema). Elementy rachunku calkowego. Wprowadzenie do rownan rozniczkowych i roznicowych - z zastosowaniem w ekonomii. Rachunek wektorow i macierzy. Uklady rownan i nierownosci liniowych - przyklady ekonomiczne. Elementy ekonomii matematycznej.

4. Statystyka

Etapy badan statystycznych. Prezentacja tabelaryczna i graficzna danych statystycznych. Podstawowe parametry opisu statystycznego dla jednej cechy. Budowa tablicy korelacyjnej. Podstawowe parametry opisu statystycznego dla dwoch cech. Badanie wspolzaleznosci dwoch cech. Wskazniki korelacji. Indeksy statystyczne. Badanie tendencji rozwojowej.

5. Informatyka

Podstawowe pojecia. Sprzet komputerowy. Oprogramowanie (podstawowe, narzedziowe i uzytkowe). Systemy operacyjne. Edytory tekstu. Arkusz kalkulacyjny. Wykorzystanie pakietow statystycznych. Tworzenie i obsluga baz danych.

6. Rachunkowosc

Regulacje prawne i standardy miedzynarodowe w rachunkowosci. Zasady i techniki rachunkowosci. Operacje gospodarcze i ich wplyw na bilans. Bilansowanie majatku, zobowiazan i kapitalu wlasnego. Analiza efektywnosci ekonomicznej i sytuacji finansowej przedsiebiorstwa.

7. Podstawy zarzadzania

Organizacja - cele i mierniki efektywnosci. Strategie zarzadzania organizacjami. Planowanie strategiczne. Struktury organizacyjne. Procedury organizacyjne. Kierowanie ludzmi. Polityka kadrowa. Style kierowania. Kultura organizacyjna. Zarzadzanie zmianami.

8. Prawo

Podmioty i instytucje gospodarcze. Struktura prawna gospodarki. Uwarunkowania prawne prowadzenia dzialalnosci gospodarczej. Rola i rodzaje umow w obrocie gospodarczym. Spolka prawa handlowego. Czynnosci handlowe (sprzedaz, agencja, komis, sklad, spedycja). Prawo wekslowe i czekowe. Ochrona wlasnosci przemyslowej.

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE

1. Podstawy nauki o finansach

Istota finansow. Funkcje finansow. Ujecie systemu finansowego. Glowne ogniwa systemu finansowego. Polityka monetarna i polityka fiskalna.

2. Finanse publiczne

Finanse publiczne i ich funkcje. System finansowy panstwa. Dystrybucja publicznych zasobow pienieznych. Dlug publiczny. Budzet panstwa. Budzety lokalne. Struktura dochodow budzetowych. Struktura wydatkow budzetowych. Planowanie budzetowe. Skarb Panstwa.

3. Zarzadzanie finansami przedsiebiorstw

Kapitaly i fundusze podmiotow gospodarczych. Analiza finansowa i analiza kosztow.

Mechanizmy i instrumenty tworzenia oraz podzialu rynku finansowego. Zasady i formy opodatkowania przedsiebiorstw. Systemy amortyzacyjne. Planowanie i finansowanie dzialalnosci eksploatacyjnej i inwestycyjnej. Powiazanie przedsiebiorstw z rynkiem pienieznym i kapitalowym. Systemy rozliczen pienieznych. Finansowanie handlu zagranicznego. Finansowe aspekty prywatyzacji.

4. Finanse samorzadu terytorialnego

Samorzad terytorialny. Kompetencje finansowe organow lokalnych. Dochody terenowe z tytulu podatkow i wplat. Pozostale dochody. Wydatki terenowe. Powiazania finansowe organow lokalnych i centralnych. Kontrola terenowej gospodarki finansowej.

5. Finanse miedzynarodowe

Rynki i transakcje walutowe. Systemy kursowe na swiecie. Zabezpieczenie przed ryzykiem kursowym. Bilans platniczy. Sposoby dokonywania zaplat zagranicznych. Miedzynarodowe instytucje i miedzynarodowe organizacje finansowe. Najwieksze miedzynarodowe centra finansowe. Kredyty zagraniczne. Swiatowe rynki terminowe. Systemy popierania eksportu.

6. Bankowosc

Funkcje banku, jego miejsce w systemie finansowym panstwa. Systemy bankowe w wybranych krajach swiata. Struktura polskiego systemu bankowego. Podaz pieniadza. Polityka i instrumenty banku centralnego. Organizacja banku komercyjnego. Operacje bierne bankow: przyjmowanie wkladow. Operacje czynne bankow: udzielanie kredytow. Polityka kredytowa. Zdolnosc kredytowa. Dzialalnosc uslugowa banku. Polityka bankowa. Marketing bankowy.

7. Rynek kapitalowy i pieniezny

Instytucje rynku kapitalowego. Instrumenty rynku kapitalowego i ich atrybuty. Ryzyko finansowe na rynku kapitalowym. Lokaty kapitalowe i ich rentownosc. Podatkowe i pozafiskalne stymulatory rozwoju rynku kapitalowego i pienieznego. Popyt i podaz kapitalu pozyczkowego. Papiery wartosciowe. Stopa dyskontowa. Zasady publicznego obrotu papierami wartosciowymi. Obroty na rynku pienieznym.

8. Ubezpieczenia

Ubezpieczenia spoleczne w Polsce. Ubezpieczenia gospodarcze. Struktura ubezpieczen majatkowych. Organizacja i wyniki dzialalnosci ubezpieczeniowej. Ubezpieczenia osobowe umowne w Polsce.

9. Zastosowanie matematyki w finansach i bankowosci

Wartosc pieniadza w czasie. Rachunek rent. Rozliczenie kredytow i pozyczek. Trwalosc (duration) instrumentow finansowych. Wycena instrumentow finansowych. Analiza portfelowa. Konstrukcja portfela o zadanych charakterystykach (zwrot albo ryzyko). Konstrukcja portfeli na podstawie notowan polskiego rynku kapitalowego. Elementy rachunku aktuarialnego. Kalkulacja stawek ubezpieczeniowych.

10. Zarzadzanie ryzykiem

Ryzyko finansowe i jego rodzaje. Pomiar ryzyka rynkowego. Pomiar ryzyka kredytowego. Ryzyko w przedsiebiorstwie. Ryzyko w banku. Ryzyko w towarzystwie ubezpieczeniowym. Ryzyko w funduszu inwestycyjnym. Zarzadzanie ryzykiem rynkowym za pomoca ksztaltowania struktury aktywow i pasywow. Zarzadzanie ryzykiem kredytowym. Instrumenty pochodne w zarzadzaniu ryzykiem.

D. PRZEDMIOTY SPECJALIZACYJNE I SPECJALNOSCIOWE

Liste przedmiotow specjalizacyjnych i specjalnosciowych oraz tresci programowe tych przedmiotow okreslaja rady wydzialow, uwzgledniajac wymagania dla danej specjalizacji.

VII. ZALECENIA

Zawodowy charakter studiow powinien znalezc swoje odzwierciedlenie miedzy innymi:

1) w praktyce zawodowej

2) w grupie przedmiotow specjalizacyjnych i specjalnosciowych ustalanych przez uczelnie.

Przez przedmioty specjalizacyjne nalezy rozumiec przedmioty przygotowujace do wykonywania zawodu (w szczegolnosci do uzyskania uprawnien zawodowych), przez przedmioty specjalnosciowe - przedmioty poglebiajace wyksztalcenie kierunkowe w okreslonych zakresach wiedzy.

Przebieg praktyki oraz sposob ujecia przedmiotow specjalizacyjnych i specjalnosciowych powinien byc uzalezniony od specyfiki uczelni i okreslonego przez nia profilu absolwenta.

 

| ISO-Latin2 |   
| Rzeczpospolita | Archiwum | Serwis Ekonomiczny | Serwis Prawny | Cennik | Regulamin | Serwis WAP | Prenumerata
| Reklama | English/Deutsch | O nas | Praca i staze | Zglaszanie uwag | Kontakt |
© Copyright by Presspublica Sp. z o.o.