Moderator: Witam i zapraszam do zadawania pytań.

B_Geremek: Bardzo serdecznie witam internautów i cieszę się z okazji rozmowy.

e_mail: Jakie różnice programowe nie pozwalają UW i PO pójść do wyborów z jedna lista? Czy może są to wyłącznie różnice personalne? (Dariusz Pietrzak)

B_Geremek: Pytanie to należy skierować do PO.

B_Geremek: Do tanga trzeba dwojga.

e_mail: Proszę jasno określić stosunek Pana i pańskiej partii do kwestii aborcji. (Zbyszek Wołnicki)

B_Geremek: Uważamy, że jest osiągnięciem Polskim że sprawa aborcji przestała być przedmiotem politycznego konfliktu, W moim przekonaniu każdy kto próbuje to zmienić czyni niedobrze.

Arti: Co pan sądzi o obecnym poparciu dla Unii?

B_Geremek: Sądzę, że wszystko mamy do zrobienia i wszystko do uzyskania. To jest pozytywny element mojego nastroju. Sondaże czytamy i oczekujemy, że ten najważniejszy sondaż opinii publicznej, którego wyrazem będzie zawartość urny wyborczej będzie odmienny od sondaży z ostatnich tygodni.

kibic: Panie profesorze czy przyjąłby Pan stanowisko ministra spraw zagranicznych w rządzie pana Leszka Millera?

B_Geremek: Jest to pytanie mało realistyczne. Przewodniczący UW nie podejmuje w takiej kwestii decyzji personalnej. Dotyczy to jego partii a nie jego samego.

GIEKSIARZ: Co udało się zdziałać UW w czasie współrządzenia z AWS?

B_Geremek: UW w ciągu okresu dwóch i pół roku uczestnictwa w koalicji z AWS zdołała określić program rządu w głównych kwestiach gospodarczych zgodnie z zasadami racjonalności.

B_Geremek: Wyrazem tego był wysoki wzrost gospodarczy i niski deficyt budżetowy póki byliśmy w rządzie. Uważam, że reformy zrealizowane w okresie działania koalicji rządowej były Polsce potrzebne. Jedną z nich - reformę samorządową - uważam za przeprowadzoną dobrze.

B_Geremek: Reformę świadczeń emerytalnych - za rozpoczętą właściwie, chociaż zablokowaną przez nominację personalną w ZUS-ie, reformę edukacji - uważam za rozpoczętą we właściwy sposób,

B_Geremek: i z szansą na dobrą kontynuację, reformę zdrowia - uważam za nie najlepiej zbudowaną programowo i zrealizowaną fatalnie. To jest bilans, który świadczy o tym, że nie byliśmy sługami nieużytecznymi, ale wymaga to też krytycznej refleksji.

B_Geremek: Nad tym co się udało, a zwłaszcza nad tym co się nie udało.

Celek: Dzień dobry! Czy Unia Wolności nie żałuje poparcia budżetu? We wcześniejszych wyborach mielibyście szansę na wejście do parlamentu, a teraz, gdy tzw. platforma okrzepła, praktycznie nie istniejecie... A budżet jak widać był wadliwy...

B_Geremek: Istniejemy, istniejemy. Budżet opracowany w roku 2000 na 2001 przyjęliśmy krytycznie, uważaliśmy, że byłoby źle gdyby odrzucenie budżetu doprowadziło do przyjęcia go w formie prowizorium budżetowego.

B_Geremek: Udało nam się uzyskać przesunięcie środków na oświatę, szkolnictwo wyższe i aktywne formy walki z bezrobociem. W tej nowej wersji został przyjęty. Jednocześnie wystąpiliśmy o uchwałę Sejmu o samorozwiązaniu się w początku czerwca 2001.

B_Geremek: Nie uzyskaliśmy zgody na tę propozycję ani ze strony SLD ani ze strony AWS.

polityk: co pan sądzi o klonowaniu?

B_Geremek: Klonowanie cieląt - bardzo interesujący program, klonowanie ludzie - nie do akceptacji.

kibic: Co Pan zamierza robić w przypadku nie wejścia do parlamentu?

B_Geremek: Uważam to za scenariusz nierealistyczny, ale lubię sobie marzyć. Czytałem książki i pisałem książki. Chętnie bym znowu to robił.

MANZI_GLIWICE: Jakie jest Pana zdanie na temat legalizacji narkotyków i związków homoseksualistów?

B_Geremek: Mam w tej sprawie zdanie negatywne.

B_Geremek: Dodam, że w sprawie związków homoseksualnych uważam za nieuzasadnione programy małżeństw homoseksualnych, natomiast za potrzebne uważam zapewnienie prawnych warunków dla istnienia par homoseksualnych, ale nie małżeństw.

Borys: Jaki jest Pana stosunek do kary śmierci?

B_Geremek: Wszystkie cywilizowane kraje świata usuwają karę śmierci ze swoich kodeksów. Nie chciałbym aby Polska poszła inną drogą. Jestem przeciwnikiem kary śmierci.

chad: politycy to w pewien sposób ekshibicjoniści. co pan sadzi o programie BigBrother?

B_Geremek: Gdyby tak było to czułbym się bardzo źle przygotowany do polityki. Nie znoszę ekshibicjonizmu. Nie sądzę, aby popularność Big Brother wynikała z społecznej potrzeby ekshibicjonizmu, ale raczej z ciekawości dla życia innych ludzi. Entuzjastą tej emisji nie jestem.

B_Geremek: Ale mam poczucie, że jednym z czynników rozwoju kultury była zawsze ciekawość losów innych ludzi.

Jacek19: Co rozumie pan pod hasłem "powszechny dostęp do internetu"?

B_Geremek: Dokładnie to co to znaczy. Internet powinien być możliwie tani. Dlatego UW wystąpiła o redukcje podatkowe w stosunku do internetu. Oczekujemy, że rozbicie lub przynajmniej osłabienie monopolu w telekomunikacji obniży koszta połączeń internetowych. Za najważniejsze uważamy realizację programu "interklasa",

B_Geremek: szerokie wejście internetu do szkół i tworzenie kawiarni internetowych.

yama: czy poczuwa się pan do winy za to ze UW zeszła na lewo i straciła większość elektoratu?

B_Geremek: Poczuwam się do bardzo wielu win, ale nie do tego, nie za to, że UW zeszła na lewo, bo nie zeszła. Mam nadzieję, że moje działania na rzecz utrzymania UW na scenie politycznej okażą się skuteczne.

Kasia20: Co Pan na to aby Pani Jolanta Kwaśniewska startowała w przyszłych wyborach na prezydenta?

B_Geremek: Propozycja ciekawa. Mieliśmy już królową Jadwigę, która nawet była królem.

ROKO: czy koalicja SLD - UW jest obecnie możliwa?

B_Geremek: O koalicjach UW mówiła w początku kampanii parlamentarnej, i okazało się, że najlepiej iść do wyborów z własnym programem. To uczciwa zasada. A co będzie po wyborach to zobaczymy.

mirek: Czy z perspektywy czasu i dokonań naszych sąsiadów przyzna Pan, że decyzja o "grubej kresce" była błędna?

B_Geremek: Gruba kreska została źle zrozumiana w debatach politycznych. Tadeusz Mazowiecki, jako szef rządu, pierwszego niekomunistycznego rządu, po dziesięcioleciach, mówił że trzeba grubą kreską oddzielić to co było tzn. że nie należy tego kontynuować.

B_Geremek: Nie powiedział, że winowajcy mogą liczyć na bezkarność.

Frank_Dux: Czy lubi pan prowadzić samochód i jakim pan jeździ?

B_Geremek: Lubię prowadzić samochód. Czynię to od 40 lat. Z żalem stwierdzam, że jednak sam prowadzę coraz rzadziej. A jeżdżę mercedesem.

alinka: Zna Pan jakieś dowcipy polityczne?

B_Geremek: Miałem jednego z przyjaciół, który znał moją słabą pamięć a mocne upodobanie do dowcipów politycznych i specjalnie dla mnie zapisywał je w grubym brulionie.

B_Geremek: Wyjechał za granicę i ta posada jest teraz nieobsadzona.

alinka: Czy uważa Pan, że blondynki są głupie?

B_Geremek: Pytanie jest kłopotliwe. Moja żona jest brunetką. Za głupie uważam wyłącznie głupie dowcipy o blondynkach. Dodam, że dowcipy o blondynkach, które znam pochodzą wyłącznie od blondynek.

MANZI_GLIWICE: Czy mógłby Pan nam zdradzić ile Pan zarabia?

B_Geremek: Tak jest. Otrzymuję w uposażeniu sejmowym ok. 8,5 tys. zł. Dostaję także honoraria autorskie, zwłaszcza zagraniczne za pośrednictwem ZAIKS-u. Najczęściej niestety za książki już dawniej napisane.

Frank_Dux: Dlaczego tak rzadko pokazuje się pan ze swoja żoną? To przecież bardzo interesująca i piękna kobieta.

B_Geremek: A kto zapytał?

B_Geremek: W pełni się zgadzam z opinią mojego rozmówcy (rozmówczyni). UW upomina się o wszystkie prawa możliwe dla kobiet. Ja z trudem realizuję żądanie mojej żony zachowania prywatności.

gnieznianin: dlaczego pan nie jest gruby jak inni politycy?

B_Geremek: To strasznie trudne pytanie, ale taki już jestem.

Zwolennik-od-lat: Co z Pana fajką?

B_Geremek: Leży przede mną.

Guciu: Czy nie czas odejść na emeryturę i dać szansę młodym

B_Geremek: Pełna zgoda.

alinka: Gra Pan w tenisa?

B_Geremek: Nie.

Crassus: Czy lubi Pan przydomek "Wujek Bronek", jak określają Pana członkowie młodzieżówki Unii Wolności?

B_Geremek: Nie lubię, ale proszę nikomu tego nie mówić.

Celek: Czy popiera Pan taktykę pana Michnika, bezlitośnie opluwającego przeciwników politycznych w swojej gazecie?

B_Geremek: Nie lubię gdy ktokolwiek kogokolwiek opluwa. Muszę szczerze powiedzieć, że nie lubię również tych którzy opluwają pana Michnika.

Mężyk_: Jakiej muzyki Pan słucha?

B_Geremek: Szczerze muszę odpowiedzieć, że to tylko bezsenność daje mi czasem czas na słuchanie muzyki. Lubię muzykę barokową, Gustawa Mahlera oraz the Beatles i piosenki Brassensa.

Borys: Co się stało z lansowanym przez UW pomysłem na Fundację Edukacji Narodowej? Zaczynam studia, czy mogę liczyć na obiecane stypendium?

B_Geremek: Mamy mocną wolę realizacji tego pomysłu wspartego przez ponad 200 tys. podpisów. Partie polityczne w obecnym Sejmie - pomysł ten ciągle blokują. Mamy nadzieję, że blokada idei Fundacji Edukacji Narodowej wszczęta przez grupę posłów AWS,

B_Geremek: z przewodniczącym komisji przekształceń własnościowych na czele, nie może trwać wiecznie. Oczekujemy że w przyszłym roku Fundacja rozpocznie działanie.

wer68: jaki są Pana prywatne stosunki z liderami PO po ich odejściu z UW - przyjaźnicie się jeszcze?

B_Geremek: Z każdym z nich widuję się sporadycznie, sądzę że zgubili mój numer telefonu w połowie stycznia tego roku.

Frank_Dux: Co z tą żona??? Tak łatwo nie odpuszczę!!!

B_Geremek: Skoro szanuję prawa kobiet, to nie mogę nie szanować praw własnej żony. O tym pytaniu żonie natychmiast opowiem i zobaczymy.

MANZI_GLIWICE: Jakie jest Pana stanowisko w sprawie nowej matury? Wiadomo, że SLD chce jeszcze starą maturę, a Platforma Obywatelska chce nowej. Jak to pogodzić i co by Pan postanowił, jeżeli ewentualnie wygrałby Pan wybory?

B_Geremek: Powiem jednoznacznie - uważam, że trzeba być konsekwentnym i nie należy mącić w głowie młodym. Nowa matura została postanowiona. Trzeba zapewnić jak najlepszą informację o niej i realizować. Nowa matura i tak zależy tylko od ucznia i nauczyciela,

B_Geremek: i nie tworzy nowych trudności.

robol: czy w/g Pana Aleksander Kwaśniewski dobrze pełni funkcję prezydenta

B_Geremek: Sądzę, że Aleksander Kwaśniewski nadspodziewanie dobrze pełni funkcję Prezydenta.

sternski: Czy nie uważa Pan że Profesor który podpisuje koszulki młodym Panienkom to nieudolna próba podrabiania gwiazd muzyki młodzieżowej. Czy nie uważa Pan że to jest sztuczne?

B_Geremek: Ja nie wiem czy to jest sztuczne. Podpisuję koszulki skrępowany wyrazistością kształtów, które one kryją. Ale skoro tego chcą młodzi ludzie, a mędrcy mówią mi że w polityce tak trzeba, czynię z pokorą co trzeba.

arczer: SLD ponad 50% w sejmie premierem Leszek Miller co to oznacza dla Polski?

B_Geremek: Trzeba przede wszystkim szanować reguły demokracji i pamiętać że kraj mamy jeden, niezależnie od tego kto nim rządzi. Gdy już powiedziałem to okrągłe zdanie, to muszę też dodać że niepokoję się rozmiarami zapowiadanego sukcesu wyborczego Leszka Millera i jego partii.

B_Geremek: Powstają pokusy znane z przeszłości, tworzy się niebezpieczeństwo monopolu. Wolałbym, żeby te zapowiedzi były tylko złym snem.

Lucas: Jakie są Pana stosunki z Leszkiem Balcerowiczem po jego odejściu na stanowisko prezesa NBP?

B_Geremek: Nie zmieniły się moje stosunki z Leszkiem Balcerowiczem.

red: czy w calej UW nie można było znaleźć kogoś równie obytego i wygadanego jak Kwaśniewski?

B_Geremek: Pytanie dotyczy decyzji UW nie wystawiania kandydatury w wyborach prezydenckich. Uważam, że była to błędna decyzja. Na pewno tacy o których Pan mówi w UW by się znaleźli.

e_mail: Czy można obronić dyrektora TPN przed szaleństwami wyborczymi AWSP i ludźmi podobnymi do p. A. Olechowskiego /wycinanie drzew w Tatrach bez pozwolenia/? (Maria Z.)

B_Geremek: Uważam, że można.

mmuha: Co sądzi Pan o stanowisku Holandii dotyczącym otwarcia rynku pracy dla Polaków, czy nie są to czcze słowa?

B_Geremek: To nie są czcze słowa. Europa Zachodnia ma deficyt demograficzny i potrzebuje dopływu pracowników. Holandia powiedziała to głośno. Niemcy czy Austria wiedzą to samo dobrze, ale z przyczyn wewnętrznych kampanii politycznych jeszcze tego nie powiedziały, Martwiłbym się raczej tym, że zbyt wielu młodych Polaków i Polek

B_Geremek: wyjedzie z kraju niż tym że nie będzie dla nich pracy w Europie Zachodniej.

Kacper_Kozicki_: Kto według Pana jest przyszłością UW?

B_Geremek: Przyszłością UW jest ona sama, ale rozumiem że pytanie dotyczy mojego następcy. Bardzo chciałbym, żeby w rękach Władysława Frasyniuka i Tadeusza Syryjczyka mogła znaleźć cię kontynuacja w kierowaniu partią.

B_Geremek: Mam też poczucie że UW jest jak wielopokoleniowa rodzina i na horyzoncie pojawia się świetne pokolenie, któremu wypada życzyć żeby szybko osiągnęło 30-tkę.

zuo: Ryszard Petru - przyszłym liderem tej formacji?

B_Geremek: Czemu nie. Tylko że ma legion kandydatów w swoim pokoleniu.

red: niech Pan rzuci palenie!

B_Geremek: Jest to na pewno bardzo słuszne. Na pewno mnie by to służyło, ale kiedyś postanowiłem, że gotowość moja do przyjmowania wyrzeczeń zatrzymuje się na sprawie palenia.

Lucas: Czy powierzenie kierownictwa w UW panu Frasyniukowi nie załamie jej inteligenckiego etosu?

B_Geremek: Decyzje będą należały do kongresu partii. Myślę, że etos w niczym nie straci, a najważniejsze żeby był oparty na fundamencie inteligencji. Ludzkiej.

yama: skoro stawia Pan na Frasyniuka i Syryjczyka to chyba oznacza to koniec liberalizmu w UW

B_Geremek: Ja myślę, że byłoby dobrze żeby UW było jak najmniej doktryniarska. Partia musi jednak wiedzieć czego chce. Zarówno T. Syryjczyk jak i W. Frasyniuk są fanatycznymi zwolennikami wolności gospodarczej.

Frank_Dux: Woli pan whiskey, czy koniak?

B_Geremek: Wypada mi się przyznać do drugiej słabości - lubię szkocki produkt.

kibic: Co Pan teraz popija?

B_Geremek: Sok jabłkowy. Redakcja Rzeczpospolitej dba o moją cnotę.

arczer: mam 28 lat wyższe prawnicze język angielski zarabiam netto 843 złote chyba nie tak miało być?

B_Geremek: Nie tak powinno być. Uważam to za rzecz najboleśniejszą, gdy młodzi ludzie dobrze wykształceni, z inicjatywą i pomysłami nie znajdują we własnym kraju możliwości właściwej realizacji.

B_Geremek: Trzeba to zmienić.

AAanty_platfus: Po kampanii - jak większość polityków - zapewne uda się Pan na urlop. Gdzie pan najchętniej wypoczywa?

B_Geremek: Najchętniej wypoczywam nad Narwią. W trakcie kampanii odmawiałem wyjazdów zagranicznych, będę musiał to nadrobić. Po wyborach, ale gdybym miał szansę wypoczynku - to nad Narew.

piotrek: Co Pan sądzi o ostatniej "aferze" z ministrem Widzykiem?

B_Geremek: Czytałem, nie rozumiem, czekam na wyjaśnienia.

arczer: co Pan sądzi o walce z przestępczością w wydaniu PiS?

B_Geremek: Jest bardzo potrzebne, żeby państwo w skuteczny sposób zapewniało obywatelowi poczucie bezpieczeństwa osobistego. Z diagnozy że nie czyni tego dobrze nie należy jednak wyciągać wniosków, że państwu najbardziej potrzebny jest kat. Państwu najbardziej potrzebny jest sędzia.

B_Geremek: To oznacza potrzebę poszanowania prawa, skutecznego zastosowania prawa i szybkiego rozpatrywania spraw sądowych. Oznacza to także potrzebę współdziałania na szczeblu lokalnym policji i społeczności. Doświadczenia innych krajów wskazują, że jest to skuteczne. PiS odpowiada we właściwym kierunku - jest to zgodne z UW - domagając się skuteczności stosowania prawa.

B_Geremek: W innych sprawach pewnie są między nami różnice, wystarczająco istotne żeby UW trzymała się swojego programu.

Komuch: czego tu Pan nie rozumie - p. Widzyk dobrze nachapał przez ostatnie latka

B_Geremek: Mam nadzieję, że mówi Pan te słowa wiedząc więcej niż ja wiem. Na razie z doniesień prasowych wynika że sprawa jest badana. Jeżeli się bada ją to znaczy że trzeba coś wyjaśnić. Może grał na giełdzie?

Artur: Czy Unia Wolności popiera wspólne rozliczenia podatkowe małżonków?

B_Geremek: Tak jest. Uważamy, że należy je zachować wśród oby jak najmniej licznych ulg podatkowych.

Henio: Czy UW jest współodpowiedzialna za stan finansów Państwa?

B_Geremek: Sądzę, że żadna partia polityczna nie może uchylać się od współodpowiedzialności za stan finansów państwa. UW jest w tej sprawie często traktowana jak "chłopiec do bicia". Uważamy, że skutecznie broniliśmy finansów publicznych i racjonalnego budżetu gdy mieliśmy wpływ na to.

B_Geremek: Nie zdołaliśmy jednak przeprowadzić reformy systemowej finansów publicznych. Szkoda.

www: Jak pan by załatał dziurę w budżecie

B_Geremek: Sądzę, że nie należy szukać cudotwórców ani znachorów w sprawie budżetu. Trzeba tu umieć liczyć i szanować proste zasady arytmetyki. Każdy deficyt budżetowy jest złem. Uważamy, że deficyt który przekroczyłby sumę 40 mld zł byłby mechanizmem kryzysem finansów publicznych,

B_Geremek: który odczułby każdy obywatel. Dlatego trzeba zastosować zasady gospodarstwa rodzinnego. Przede wszystkim - nie wydawać tego co się nie ma, a więc zmniejszyć wydatki i spojrzeć jakie można zwiększyć dochody. Możliwości zwiększenia dochodów jest mało.

B_Geremek: Złym pomysłem jest wprowadzanie nowych podatków. Trzeba dążyć żeby dochody wzrastały ze wzrostu gospodarczego a nie z fiskalizmu. Dali sobie radę Czesi, dali sobie radę Węgrzy z analogicznymi trudnościami. Nie powodów żebyśmy byli tu wyjątkiem. Wymaga to jednak determinacji.

tutu: Czy Polska powinna pójść na znaczne ustępstwa wobec UE by znaleźć się w pierwszej turze?

B_Geremek: Polska powinna być w pierwszej grupie krajów przyjętych do UE. Negocjacje są zawsze trudną grą, w której trzeba pogodzić twarde zasady z elastycznością kompromisu. W tej chwili trudności związane są, nie ze sprawą ziemi, nie ze sprawą migracji pracowników, ale ze sprawą polityki wobec rolnictwa,

B_Geremek: i z ochroną środowiska naturalnego. To chyba najtrudniejsza część negocjacji.

gnieznianin: Oglądał pan naszych piłkarzy w meczach eliminacyjnych do mistrzostw świata?

B_Geremek: Nie wszystkie oglądałem. Widziałem jednak zarówno mecz z Norwegią, jak i mecz z Białorusią. Pierwszy z radością, że mamy sukces, drugi - z przestrogą, żeby nam się w głowie nie przewróciło.

kibic: Jaki % w parlamencie po 23 września Pana zadowoli?

B_Geremek: Na takie pytanie strasznie trudno odpowiadać. Chciałbym, żeby liczba była dwucyfrowa, ale jeżeli będzie 9% to też się zgodzimy.

Moderator: Dziękujemy. Zapraszamy na czat z Jackiem Rybickim z AWSP we wtorek 11.09. o godz. 12.

B_Geremek: Dziękuję za tę rozmowę. Dla mnie była ona pasjonująca. Mam nadzieję. że będziemy mieli możliwość kontynuacji takich rozmów, również po kampanii wyborczej.

Uwagi:
pseudonim "red" nie oznacza pytania zadanego przez redakcję.
<ciach> nie oznacza cenzury świadomej, wyłącznie cechę oprogramowania Interii niedopuszczającą w ten sposób do zbyt długich wypowiedzi.